Του ιερέως
Παναγιώτου Σ. Χαλκιά
Σιγή ιχθύος, φίλοι αναγνώστες, παρατηρείται στην εποχή μας από τους πνευματικούς ανθρώπους, τη στιγμή που η πατρίδα κινδυνεύει. Δεν θα αποδεχθώ, βέβαια, τη γνώμη του Ν. Καζαντζάκη που λέει ότι: «όταν η πατρίδα δοκιμάζεται ή κινδυνεύει, η θέση του πνευματικού ανθρώπου είναι στη φυλακή. Εκεί τον έχουν οδηγήσει και από εκεί φωνάζει…». Πιστεύω ότι ο πνευματικός άνθρωπος πρέπει να αγωνίζεται για την ειρηνική συνύπαρξη, χωρίς βία, κατά της βίας και του ολοκληρωτισμού, με αρχή το σύνθημα: «Θέλεις ειρήνη; Υπεράσπισε ην ελευθερία». Γιατί η ελευθερία σήμερα κινδυνεύει από τη δασκαλεμένη, πειθαρχημένη, φανατισμένη και άβουλη μάζα.
Αυτή τη μάζα ο πνευματικός άνθρωπος, με τη διδαχή και το παράδειγμά του, έχει έσχατη αποστολή να την μεταποιήσει σε σκεπτόμενους ανθρώπους με προσωπική ταυτότητα, ελεύθερη βούληση και ευθύνη, με ποιότητα, επίγνωση και αυτοσυνείδηση και να την οδηγήσει στην κατανόηση της ιερότητας της εκλογής και της ψήφου του, καθώς και στην απροσμέτρητη ευθύνη τους για την ελευθερία και τη δημοκρατία.
Ο πνευματικός άνθρωπος σήμερα πρέπει υπεύθυνα να ακολουθεί το βαρύτιμο παρελθόν των συναδέλφων του. Να αντιμετωπίσει με μεγάλη περίσκεψη τις κοσμοϊστορικές αλλαγές και την κρίση των καιρών μας, που είναι η απώλεια του μέτρου, η περιφρόνηση των αρχών, η θρησκευτική, ηθική, κοινωνική και πολιτική αμηχανία του ανθρώπου.
Ειδικότερα, καλείται να τιθασεύσει τον άφρονα εγωισμό, την ύβριν της σύγχρονης τεχνικής και πολιτικής και να βοηθήσει, τον άνθρωπο ως πρόσωπο που κινδυνεύει να χαθεί μέσα στην ανωνυμία του πλήθους και απειλείται να μετατραπεί σε απλό βιολογικό ον, χωρίς εσωτερική, αντικειμενική, πραγματική ελευθερία και μεταφυσική ουσία και δύναμη.
Ο πνευματικός άνθρωπος σήμερα οφείλει να διδάσκει ότι, αν οι τεράστιες επιστημονικές και τεχνικές δυνατότητες δεν ελεγχθούν υποτασσόμενες στις ανθρώπινες ηθικές αξίες, ο απόλυτος όλεθρος είναι ανοιχτός και σύντομος.
Ο δάσκαλος, ο κληρικός, ο δικαστικός, ο ακαδημαϊκός, ο φιλόσοφος, ο ποιητής, ο καλλιτέχνης, ο πνευματικός ηγέτης κάθε κοινωνικής, πολιτικής και πολιτιστικής ομάδας οφείλει σήμερα, με το διδακτικό του έργο, να ξεσηκώσει τις συνειδήσεις τα νέας γενιάς και να επιδράσει στην όλη παιδευτική διαδικασία, ώστε τα μηνύματα της γενιάς αυτής να διαποτίσουν τη σκέψη του λαού.
Δυστυχώς, σήμερα επικρατεί το σύνθημα «Περισσότερη ελευθερία και λιγότερη ευθύνη!». Έχουν ανατραπεί οι αξίες. Το ρητό των προγόνων μας «τ’ αγαθά κόποιος κτώνται» έχει πάρει την πολιτική (βο(υ)λευτική) μορφή: «Τα αγαθά κόλποις κτώνται». Αυτές τις απειλές πρέπει ν’ αποκαλύψει σήμερα ο πνευματικός άνθρωπος.
Αισθάνεται όντως σήμερα ευθύνη για τα τεκταινόμενα; Ο Ν. Καζαντζάκης, φίλοι αναγνώστες, από τον τάφο του φωνάζει και του λέει: «Ν’ αγαπάς την ευθύνη. Για ό,τι δυσάρεστο συμβαίνει στον κόσμο να λες: Εγώ φταίω. Γιατί μονάχος εγώ θα μπορούσα να σώσω τη γης. Αν δεν σωθεί, εγώ φταίω».
