Του Χρήστου
Μπλατσιώτη
Ήταν Ιούλιος του 1978 όταν η αρχαιολόγος - βυζαντινολόγος Μαρία Θεοχάρη κατέθεσε στην Ακαδημία Αθηνών στοιχεία έρευνας που έκανε για τον Άγιο Δημήτριο με τον τίτλο «Μελέτη περί ψηφιδωτής εικόνος του Αγίου Δημητρίου και της ανευρέσεως των λειψάνων του Αγίου εις Ιταλίαν».
Η έρευνα της σπουδαίας αρχαιολόγου ξεκίνησε το 1964 όταν εκείνη τη χρονιά σε μια έκθεση του Συμβουλίου της Ευρώπης που διοργανώθηκε στην Αθήνα, παρουσιάστηκε και μια ψηφιδωτή εικόνα του Αγίου Δημητρίου, του 14ου αιώνα, που σύμφωνα με τις γνώμες διακεκριμένων ειδικών χαρακτηρίζεται ως ένα από τα ωραιότερα έργα της εποχής των Παλαιολόγων. Η εικόνα προέρχονταν από το Δημοτικό Μουσείο της ιταλικής πόλης Σασσοφεράτο και η Μαρία Θεοχάρη επικεντρώνοντας στην περιοχή την έρευνά της, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ύπαρξη της εικόνας συνδέονταν και με τα «χαμένα» λείψανα του Αγίου Δημητρίου που τελικά εντοπίστηκαν να φυλάσσονται στο γειτονικό Αββαείο της πόλης του Σαν Λορέντζο ιν Κάμπο.
Όπως απέδειξε η έρευνα της Μαρίας Καραγιάννη, τα λείψανα του Αγίου Δημητρίου είχαν κλαπεί από το ναό του στη Θεσσαλονίκη όταν το 1204 έως το 1223 η πόλη λεηλατήθηκε από τους Σταυροφόρους και κάποιοι από αυτούς τα μεταφέραν στο Αββαείο του Σαν Λορέντζο που εκείνη την εποχή ήταν σπουδαίο χριστιανικό κέντρο.
Αμέσως μόλις έγιναν γνωστές οι εξελίξεις με τον εντοπισμό των ιερών λειψάνων, ο τότε Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης, Παντελεήμων ο Β’, έσπευσε να συγκεντρώσει πληροφορίες από ειδικούς επιστήμονες γύρω από τη γνησιότητά τους κι αφού το επιβεβαίωσε ξεκίνησε τις επαφές μεταξύ των δύο Εκκλησιών για την επανακομιδή τους στη Θεσσαλονίκη.
Τελικά ήταν θέλημα του Θεού και του Αγίου να αξιωθεί ἡ Θεσσαλονίκη να τον δεχτεί πάλι στους κόλπους της και το 1978 ο Ιταλός Επίσκοπος της περιοχής του Σαν Λορέντζο, Κωνστάντιο Μίτσι μετά από συγκινητικές τελετές, παρέδωσε τα ιερά λείψανα του πολιούχου της Θεσσαλονίκης στον Μητροπολίτη Παντελεήμονα Β’ πού συνοδευόταν από τον εκπρόσωπο του Οικουμενικού Πατριαρχείου, τον Επίσκοπο Κρατείας, Γενάδιο και τον Πρωτοσύγκελο της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης, Παντελεήμονα Καλπακίδη, τότε Αρχιμανδρίτη και σήμερα Μητροπολίτη Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας.
Στις 23 Οκτωβρίου 1978 η Τιμία Κάρα του Αγίου Δημητρίου έφθασε με πομπή στην Θεσσαλονίκη όπου ο λαός την υποδέχθηκε με πρωτοφανή και δίκαιο ενθουσιασμό και με μεγάλη συγκίνηση. Οι στιγμές υπήρξαν μεγαλειώδεις. Με θριαμβευτική πομπή κλήρου και λαού, το ιερό λείψανο του Αγίου επέστρεφε στη γενέτειρά του, για να βρίσκουν και πάλι οι προσκυνητές του, καταφυγή στην διαιώνια και πανίσχυρη προστασία του.
Να σημειώσουμε επίσης ότι ο τωρινός Μητροπολίτης μας κ.κ. Παντελεήμων (ως εκπρόσωπος του τότε Μητροπολίτη του) ήταν ο βασικός συνομιλητής μεταξύ των δύο Μητροπόλεων, του Σαν Λορέντζο και της Θεσσαλονίκης, στην προσπάθεια να βρεθεί τρόπος για τη μεταφορά των λειψάνων του Αγίου Δημητρίου στη γενέτειρα πόλη του. Επί ένα μήνα τουλάχιστον βρίσκονταν στην Ιταλία πριν οριστικοποιηθεί η συμφωνία της επανακομιδής κι αυτή η ιδιαίτερη συμβολή του, σε μια από τις πλέον ιστορικές στιγμές της Θεσσαλονίκης, έχει καταγραφεί και αναγνωρίζεται μέχρι σήμερα.
Το υπενθυμίζουμε και μέσα από τις στήλες του «Λαού» σήμερα που είναι η γιορτή του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου. Χρόνια Πολλά.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
Οι φωτογραφίες είναι από το βιβλίο «Μεθ’ ημών ο χαριτόβρυτος Δημήτριος, του Μητροπολίτη κ. Παντελεήμονα Καλπακίδη, έκδοση της Ιεράς Μητρόπολης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας
