(Ένα βιβλίο Διάσωσης και Διατήρησης της Μουσικής παράδοσης μετά την Μικρασιατική Καταστροφή)

Γράφει ο Παύλος Δ. Πυρινός

Το καλύτερο δώρο που πήρα στις αρχές του 2023 ήταν το βιβλίο με τον ανωτέρω τίτλο.

Είναι ένα καλαίσθητο βιβλίο, προσεγμένο που εντυπωσιάζει εξωτερικά και εσωτερικά και κυκλοφόρησε υπό την αιγίδα και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Εκτός από τα Εισαγωγικά (συντελεστής έκδοσης του βιβλίου, ευχαριστίες, αντί προλόγου) και τα περιεχόμενα των δύο CD, συνεντεύξεις, αφηγήσεις, φωτογραφίες, έγγραφα και βιβλιογραφία, αρχίζει το κυρίως θέμα με μια σύντομη βιογραφία του (σ.12), συνδυασμένη με πολλές άλλες χρήσιμες πληροφορίες (τρόπος ζωής, συνήθειες, ήθη και έθιμα κ.α.)

«Στο ανά χείρας βιβλίο αποτυπώνεται η καταγραφή προφορικών μαρτυριών και η έρευνα που βασίστηκε σε ντοκουμέντα, αρχεία και μνήμες» που αφορούν την περίοδο μετεγκατάστασης της πρώτης γενιάς προσφύγων του 1922 στη Βέροια και στο Μακροχώρι, και στη ζωή των επόμενων γενιών στην πόλη μέχρι και σήμερα.

Αρχικά η έρευνα του Κώστα Ελευθεριάδη περιορίστηκε στην καταγραφή των προσφύγων που ασχολούνται με τη μουσική (οργανοπαίχτες – οργανοποιοί). Η έρευνα οδήγησε στη συλλογή πλήθους πληροφοριών που αφορούσαν τη ζωή στην Μικρά Ασία, την απώλεια, τον ξεριζωμό, το ταξίδι, τις συνθήκες υποδοχής και εγκατάστασης στη Βέροια και στο Μακροχώρι, την επιβίωση, τα επαγγέλματα, τα έθιμα κ.α. όπως γράφει ο συγγραφέας.

Τρέχοντας από σπίτι σε σπίτι με συνεντεύξεις, περιγραφές, συγκέντρωσε βιογραφικά στοιχεία οργανοπαικτών και οργανοποιών, φωτογραφίες, ηχητικό υλικό, έγγραφα κ.α. που ανέδειξαν τα μουσικά δρώμενα, κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο, των προσφύγων της Μικράς Ασίας.

Το βιβλίο του Κώστα Ελευθεριάδη είναι πρωτοποριακό στο είδος αυτό, του αξίζουν πολλά συγχαρητήρια. Είναι ένα άτομο που υπόσχεται πολλά στη συγκέντρωση ολοκληρωμένης «Συλλογικής Μνήμης» των προσφύγων της Μικράς Ασίας στη Βέροια, Μακροχώρι και γενικότερα στο Νομό Ημαθίας.