ΛΑ’ Παύλεια | Θεολογικό Συνέδριο για τον Άγιο Νικόλαο τον Καβάσιλα στη Βέροια

Την Παρασκευή 20 Ιουνίου το απόγευμα, στο Παύλειο Πολιτιστικό Κέντρο της Ιεράς Μητροπόλεώς μας στη Βέροια, πραγματοποιήθηκε το Θεολογικό Συνέδριο με θέμα: «Άγιος Νικόλαος ο Καβάσιλας ο Χαμαετός. Συμβολή στην Εκκλησιαστική Μακεδονική Βυζαντινή Προσωπογραφία». Το συνέδριο αποτέλεσε την καθιερωμένη επιμορφωτική Ιερατική Εσπερίδα, η οποία πραγματοποιείται ετησίως στο πλαίσιο των «ΛΑ’ Παυλείων».

Το συνέδριο προλόγισε και παρουσίασε ο Αρχιερατικός Επίτροπος Βεροίας, Πρωτοπρ. Οικ. Θρόνου, Δρ. Θεολογίας, π. Στυλιανός Μακρής. Στη συνέχεια, χαιρετισμούς απηύθυναν ο Δήμαρχος Βέροιας κ. Κωνσταντίνος Βοργιαζίδης και ο Ποιμενάρχης μας, Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων, ο οποίος και κήρυξε την έναρξη των εργασιών του συνεδρίου.

Εισηγήσεις ανέπτυξαν: α) ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Παντελεήμων, με θέμα: «Εισαγωγικές κρίσεις και εκτιμήσεις για το θεολογικό έργο του Αγίου Νικολάου Καβάσιλα του Χαμαετού», β) ο Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου κ. Αθανάσιος Αγγελόπουλος, με θέμα: «Νικόλαος Καβάσιλας ο Χαμαετός (1323–1393): Βίος, συμβολή στα κοινά, συγγραφικό έργο. Η σχέση του με τη Βέροια και τα Καβάσιλα», γ) ο κ. Ηλίας Μογλενίδης, Δρ. Ιστορικής Θεολογίας του Α.Π.Θ., Διευθυντής Βιβλιοθήκης και Ιστορικού Αρχείου του Ι.Ε.Θ.Π., ο οποίος παρουσίασε το θέμα: «Η μέχρι τούδε συγγραφική δραστηριότητα περί του Αγίου Νικολάου Καβάσιλα του Χαμαετού» και δ) ο Ομότιμος Καθηγητής του Α.Π.Θ. κ. Αθανάσιος Καραθανάσης, ο οποίος επειδή δεν κατόρθωσε να παρευρεθεί απέστειλε την εισήγησή του με θέμα: «Το ιστορικό – πολιτικό πλαίσιο του 14ου αιώνα με επίκεντρο τη Βασιλεύουσα Κωνσταντινούπολη και τη Συμβασιλεύουσα Θεσσαλονίκη».

Την προεδρία και τον συντονισμό του συνεδρίου είχε ο Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου κ. Αθανάσιος Αγγελόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος του Ι.Ε.Θ.Π.

Μετά το πέρας των εισηγήσεων ακολούθησε γόνιμος διάλογος και ο Πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Μητροπόλεώς μας Αρχιμ. Αθηναγόρας Μπίρδας ενημέρωσε τους κληρικούς για τρέχοντα υπηρεσιακά θέματα, καθώς και για τις προσεχείς καταληκτήριες εκδηλώσεις των «ΛΑ’ Παυλείων».

Στο τέλος, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Παντελεήμων κήρυξε τη λήξη του θεολογικού συνεδρίου, προσέφερε τα αναμνηστικά των «ΛΑ’ Παυλείων» και παρουσίασε το νέο πόνημα που εξέδωσε προ ημερών, με τίτλο: «Ἡ ζωή ὑμῶν κέκρυπται σύν τῷ Χριστῷ», το οποίο περιλαμβάνει ομιλίες από το έργο του Αγίου Νικολάου του Καβάσιλα «Περί τῆς ἐν Χρίστῷ ζωῆς». Το βιβλίο είναι αφιερωμένο στον μακαριστό Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης κυρό Παντελεήμονα Χρυσοφάκη, ο οποίος προέβαλε τον Άγιο Νικόλαο και συνέβαλε στην Αγιοκατάταξη.

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Παντελεήμων, εξέφρασε λόγους ευγνωμοσύνης προς τους εκλεκτούς ομιλητές και τους συμμετέχοντες και κατά την έναρξη ανέφερε χαρακτηριστικά: Ἡ Ἀποστολική Ἐκκλησία τῆς Βεροίας καί ἡ Ἱερά Μητρόπολη Βεροίας, Ναούσης καί Καμπανίας τιμᾶ αὐτές τίς ἡμέρες μέ τά ΛΑ´ Παύλεια τόν ἱδρυτή καί ἀπόστολό της, τόν οὐρανοβάμονα ἀπόστολο Παῦλο. Τιμᾶ ὅμως καί τούς ἐν πνεύματι μαθητές του, ὅλους ἐκείνους οἱ ὁποῖοι, βαδίζοντας στά ἴχνη τοῦ πρωτοκορυφαίου ἀποστό­λου, παρακινοῦν καί ἐμᾶς νά τόν ἀκο­λουθοῦμε, καί ἰδιαιτέρως ἐμᾶς τούς κληρικούς, πού ἔχουμε κλη­θεῖ ἀπό τόν Χριστό νά συνεχίζουμε τό ἔργο τοῦ ἀπο­στόλου Παύλου στό γεώργιο πού ἐκεῖνος ἐφύτευσε.

Μεταξύ αὐτῶν συγκαταριθμεῖται καί ὁ ἅγιος Νικόλαος ὁ Καβάσιλας, «ἄνδρας πνεύματι καί σοφίᾳ τοῖς ἀρχαιοτάτοις ἐξισωθέντα», ὅπως γράφει ὁ πατριάρχης Γεννάδιος Σχο­λάριος.

Ὁ σπουδαῖος αὐτός λόγιος, θεο­λόγος καί φιλόσοφος, ὁ ὁποῖος ἔχαιρε τῆς τιμῆς καί τῆς ἐκτιμή­σεως ὅλων τῶν συγχρόνων του ἀλλά καί τῶν μεταγενεστέρων, ἦλθε στήν πόλη μας ὡς ἀπεσταλ­μένος τῶν Θεσσαλονικέων γιά νά συναντήσει τόν Ματθαῖο Καντα­κου­ζηνό, υἱό τοῦ αὐτοκράτορος Ἰωάννου Καντακουζηνοῦ, μέ σκο­πό τήν ἐπίλυση τοῦ θέματος πού εἶχε προκύψει μέ τούς Ζηλωτές.

Ἐάν ἡ ἐπιλογή αὐτή ὀφείλεται καί στή σχέση, τήν ὁποία κατά τήν παράδοση εἶχε μέ τήν Ἠμαθία ἡ οἰκογένειά του, πού διατηροῦσε κτήματα στήν περιοχή, ἡ ὁποία φέρει σήμερα τό ὄνομα τῆς γνω­στῆς καί ἰσχυρῆς αὐτῆς οἰκογέ­νει­ας τῆς Θεσ­σαλονίκης, δέν μᾶς γνω­στό. Ὁ σύνδεσμός του ὅμως μέ τήν περιο­χή εἶναι ἱκανός γιά νά τόν τιμοῦμε καί ἐμεῖς κάθε χρόνο στά Παύλεια, καθώς καί ἡ Ἐκ­κλησία μας τιμᾶ τή μνή­μη του στίς 20 Ἰουνίου, καί ὁ ἴδιος ὁ ἅγιος Νικό­λαος τίμησε τόν μέγα ἀπόστολο Παῦλο μέ τή ζωή καί μέ τό ἔργο του, ἰδιαιτέρως μέ αὐτό «Περί τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς».

Μέ μεγάλη, λοιπόν, χαρά ἡ Ἱερά μας Μητρόπολη ἐνέταξε στό πρό­γραμμα τῶν ΛΑ´ Παυλείων τή ση­μερινή Ἑσπερίδα πού πραγματο­ποι­­εῖται σέ συνεργασία μέ τό Ἵδρυ­μα Ἐθνικοῦ καί Θρησκευτι­κοῦ Προ­­βλη­ματισμοῦ «Μέλαθρον Ἀνα­στα­­σίου-Ἰουλίας Μπίλλη» μέ θέ­μα: «Ἅγιος Νικόλαος Καβάσιλας ὁ Χαμαετός. Συμβολή εἰς τήν ἐκ­κλη­­σιαστική μακεδονική βυ­ζα­ντι­νή προσωπογραφία».

Ἡ Ἑσπε­ρίδα πραγματοποιεῖται ἀντί τῆς καθιερωμένης Ἡμερίδος τῶν ἱερέων τῆς Μητροπόλεώς μας ἀπο­κλειστικά γιά σᾶς, τούς κλη­ρικούς, καί προκειμένου νά γνωρί­σουμε αὐτόν τόν μεγάλο Ἅγιο τῆς Ἐκ­κλη­σίας μας, τόν ἅγιο Νικόλαο Καβάσιλα, ὁ ὁποῖος, ἄν καί δέν ἦταν κληρικός, ἐν τούτοις ἑρμή­νευσε μέ μοναδικό τρόπο τή θεία Λειτουργία.

Καλωσορίζω, λοιπόν, ἐγκάρδια καί εὐχα­ριστῶ πρωτίστως θερμά τόν ἐλλο­γιμώτατο Διευ­θύνοντα σύμ­­βουλο τοῦ Ἱδρύματος καθηγη­τή κ. Ἀθα­νά­σιο Ἀγγελό­πουλο καί τούς ἐλλο­γιμωτάτους ὁμιλητές, πού θά ἔχου­με τή χαρά νά ἀκού­σουμε στή συνέ­χεια, καί τούς εὐχα­ριστῶ γιά τή συμμετοχή τους καί τή συνερ­γασία τους στήν ἀνάδειξη τῆς με­γά­λης αὐτῆς μορφῆς τῶν γραμμά­των, θεο­λογικῶν καί θύρα­θεν, καί τῆς Ἐκκλησίας, τόν ἅγιο Νικόλαο Κα­βά­σιλα, πού ἔλαμψε στή Θεσσα­λο­νίκη καί τήν Κωνστα­ντινού­πολη καί φωτίζει καί τήν περιοχή μας.

Καλωσορίζω καί ὅλους τούς συμ­μετέχοντες πατέρες στή σημερινή Ἑσπερίδα πρός τιμήν καί τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου Παύλου ἀλλά καί τοῦ ἁγίου Νικολάου Καβάσιλα τοῦ Χαμαετοῦ.