Με ένα βίντεο που ανέβασε χθες Μ. Τετάρτη, στο TikTok, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ανακοίνωσε την απαγόρευση της πρόσβασης στα social media για παιδιά κάτω των 15 ετών, η οποία θα αρχίσει να ισχύει από την 1η Ιανουαρίου του 2027.
Το μήνυμα προς τους ανηλίκους, αναφέρει τα εξής:
«Six-Seven... Τώρα που έχω την προσοχή σας, παιδιά γειά σας.
Αυτό το βίντεο δεν θα είναι ούτε #top ούτε #viral, υπάρχει όμως σοβαρός λόγος που θέλω να σας πω κάτι από εδώ.
Θέλω να σας μιλήσω ειλικρινά. Τα τελευταία χρόνια μιλάω με πολλούς γονείς και όλοι μου λένε περίπου το ίδιο πράγμα: Ότι το παιδί τους δεν κοιμάται καλά, αγχώνεται εύκολα, είναι συνεχώς στο κινητό.
Μιλάω όμως με πολλές και με πολλούς από εσάς! Πολλά παιδιά μου λένε ότι κουράζονται από τη σύγκριση, από τα σχόλια, από την πίεση να είναι συνέχεια εκεί.
Η επιστήμη είναι σαφής: Όταν ένα παιδί περνά ώρες μπροστά στην οθόνη το μυαλό δεν ξεκουράζεται. Γι’ αυτό και αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε κάτι δύσκολο, αλλά απαραίτητο. Να απαγορεύσουμε την πρόσβαση στα social media σε παιδιά κάτω των 15 ετών. Η ρύθμιση θα έρθει μέσα στο καλοκαίρι του 2026 και θα τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου του 2027. Η Ελλάδα θα ανήκει στις πρώτες χώρες που θα πάρει μια τέτοια πρωτοβουλία. Και είμαι σίγουρος όμως, ότι δεν θα είναι και η τελευταία. Στόχος μας είναι να πιέσουμε και την ΕΕ προς αυτή την κατεύθυνση. Τώρα είμαι σίγουρος ότι πολλοί μικρότεροι θα θυμώσετε μαζί μου. Αν ήμουν στην ηλικία σας ίσως το ίδιο θα ένιωθα κι εγώ. Αλλά ο ρόλος μας και ο δικός μου, δεν είναι να είμαστε πάντα ευχάριστοι. Αλλά κι ακόμα αν σήμερα διαφωνείτε, θέλω απλά να το σκεφτείτε και να το συζητήσετε με τις φίλες σας και τους φίλους σας. Αν κάτι μας κάνει να αισθανόμαστε πιο αγχωμένοι, χειρότερα, λιγότερο καλοί από αυτό που πραγματικά είμαστε, τότε ίσως αξίζει να μπει ένα φρένο. Ο στόχος μας δεν είναι να σας απομακρύνουμε από την τεχνολογία η οποία μπορεί να είναι πηγή έμπνευσης, πηγή γνώσης, πηγή δημιουργίας. Ο εθιστικός όμως σχεδιασμός ορισμένων εφαρμογών, το μοντέλο κέρδους που βασίζεται στη δική σας προσοχή, στον πόσο καιρό εσείς περνάτε μπροστά στην οθόνη του κινητού και στερεί και τη δική σας αθωότητα και ελευθερία, κάπου πρέπει να σταματήσει. Και θέλω να πω κάτι στους γονείς: Κανένας νόμος δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη δικιά σας παρουσία. Η πολιτική αυτή είναι απλά ένα εργαλείο για να σας βοηθήσει. Ειλικρινά πιστεύω ότι σε λίγα χρόνια θα το δούμε όλοι ως κάτι θετικό και αυτονόητο».
Εξειδίκευση του νέου πλαισίου, από Σκέρτσο, Γεωργιάδη, Παπαστεργίου
Tα μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση του ψηφιακού εθισμού και την προάσπιση της ψυχικής ισορροπίας των νέων με περιορισμό της πρόσβασης των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Instagram, Facebook, TikTok και Snapchat), εξειδίκευσαν οι υπουργοί Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος, Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου.
Το πολιτικό στίγμα της πρωτοβουλίας
Ο Άκης Σκέρτσος έδωσε το πολιτικό στίγμα της πρωτοβουλίας η οποία, όπως είπε, αποτελεί προσωπικό στοίχημα του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη. «Η Ελλάδα δεν ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις, αλλά διαμορφώνει την ευρωπαϊκή ατζέντα. Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, με επιστολή του προς την πρόεδρο της Κομισιόν, έθεσε το ζήτημα στην καρδιά της ΕΕ. Προτείνουμε πέντε συγκεκριμένες προσθήκες στη νομοθεσία του DSA, ζητώντας υποχρεωτική επαλήθευση ηλικίας σε όλη την Ευρώπη και κοινή ψηφιακή ηλικία ενηλικίωσης στα 15 έτη», σημείωσε ο υπουργός Επικρατείας. Αναφερόμενος στο χρονοδιάγραμμα, ήταν σαφής: «Ξεκινάμε άμεσα μια εντατική διπλωματική προσπάθεια. Το δεύτερο τρίμηνο του 2026 θα εισέλθουμε στη φάση της ευρωπαϊκής διαβούλευσης, με στόχο την ψήφιση του εθνικού νόμου το καλοκαίρι του 2026. Η πλήρης εφαρμογή της απαγόρευσης θα ξεκινήσει τον Ιανουάριο του 2027. Θέλουμε τα παιδιά μας να ξαναβρούν τον χρόνο τους στον φυσικό κόσμο, στις παρέες, στον αθλητισμό και στο παιχνίδι». «To scroll χωρίς όρια κάνει κακό στη ψυχική υγεία των παιδιών μας. Πρόκειται για ένα αναγκαίο και ικανό μέτρο. Έχουμε ευθύνη σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο», τόνισε κ. Σκέρτσος.
Αλγόριθμοι και ψυχική υγεία
Ο Άδωνις Γεωργιάδης παρουσίασε τα ανησυχητικά επιδημιολογικά στοιχεία που κατέστησαν τη ρύθμιση επιτακτική, περιγράφοντας την πρόκληση της εξάρτησης ως μία «σιωπηλή πανδημία». «Τα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας είναι σοκαριστικά. Το 23% των δεκαπεντάχρονων στην Ελλάδα δηλώνει ότι νιώθει ανασφάλεια ή εκνευρισμό όταν δεν έχει πρόσβαση στο κινητό του. Αυτό είναι το πρώτο σύμπτωμα εθισμού», επεσήμανε ο υπουργός Υγείας.
Αναλύοντας τις συνέπειες, ο κ. Γεωργιάδης στάθηκε σε τρεις πυλώνες:
– Σωματική Υγεία: «Η καθιστική ζωή που επιβάλλει το ατέρμονο scrolling οδηγεί σε εκθετική αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας, διαταραχές ύπνου και οφθαλμολογικά προβλήματα».
– Ψυχική Υγεία: «Παρατηρούμε κατακόρυφη αύξηση στο άγχος, την κατάθλιψη και, το χειρότερο όλων, στον αυτοκτονικό ιδεασμό λόγω του cyberbullying και των μη ρεαλιστικών προτύπων που προβάλλονται».
– Ψυχοκοινωνικές Επιπτώσεις: «Τα παιδιά χάνουν την ικανότητα συγκέντρωσης και κοινωνικοποίησης. Δημιουργείται μια ψηφιακή απομόνωση που ναρκοθετεί τη μετέπειτα ενήλικη ζωή τους».
«Η παρέμβασή μας δεν είναι τιμωρητική, είναι σωτήρια», κατέληξε ο υπουργός Υγείας.
Τεχνολογική θωράκιση μέσω Kids Wallet και κυρώσεων
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, εξειδίκευσε το τεχνικό κομμάτι, εξηγώντας πώς η τεχνολογία θα χρησιμοποιηθεί ως μέσο προστασίας και όχι ως απειλή. «Το νομοσχέδιο θέτει τις πλατφόρμες προ των ευθυνών τους. Στο πλαίσιο του DSA, οι εταιρείες οφείλουν να εφαρμόσουν αξιόπιστους μηχανισμούς επαλήθευσης ηλικίας. Εμείς προσφέρουμε τη λύση μέσω του Kids Wallet στο Gov.gr Wallet. Θα χρησιμοποιούνται “διακριτικά ηλικίας” (age tokens). Αυτό σημαίνει ότι η πλατφόρμα θα γνωρίζει μόνο ότι ο χρήστης είναι άνω των 15, χωρίς να έχει πρόσβαση σε κανένα άλλο προσωπικό δεδομένο ή στοιχείο ταυτότητας. Διασφαλίζουμε την ιδιωτικότητα στο 100%», υπογράμμισε ο κ. Παπαστεργίου.
Όσον αφορά στην εποπτεία και τις κυρώσεις, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης ήταν κατηγορηματικός: «Δεν θα χαριστούμε σε κανέναν. Οι κυρώσεις θα είναι εξαιρετικά αυστηρές και θα φτάνουν έως και το 6% του παγκόσμιου τζίρου των εταιρειών, όπως προβλέπει το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Η εποπτεία θα είναι διαρκής και οι έλεγχοι δειγματοληπτικοί αλλά εξαντλητικοί. Με λίγα λόγια, δημιουργούμε ένα περιβάλλον όπου η ασφαλής λειτουργία των πλατφορμών είναι η μόνη επιλογή».
Επιστολή στην πρόεδρο της Κομισιόν
για ένα ενιαίο ευρωπαϊκό πλαίσιο
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε επιστολή του προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ζητεί έναν ενιαίο ευρωπαϊκό πλαίσιο έως το τέλος του 2026, το οποίο θα συμπληρώνει και θα ενισχύει τις αναγκαίες εθνικές πρωτοβουλίες για την προστασία των ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό. Στην επιστολή του ο πρωθυπουργός διατυπώνει και συγκεκριμένες προτάσεις προς την πρόεδρο της Κομισιόν, μεταξύ των οποίων επέκταση της ευρωπαϊκής πιλοτικής δράσης επαλήθευσης ηλικίας και υποχρεωτική χρήση του τυποποιημένου μηχανισμού για όλες τις πλατφόρμες που εξυπηρετούν χρήστες κάτω των 15 ετών, θέσπιση ευρωπαϊκού «ψηφιακού ορίου ενηλικίωσης» στα 15 έτη, υποχρέωση επαναληπτικής επαλήθευσης ηλικίας ανά εξάμηνο και δημιουργία ενός απλοποιημένου μηχανισμού συντονισμού και επιβολής σε επίπεδο ΕΕ.
Όπως τονίζει ο πρωθυπουργός, «οι ενδεικτικές αυτές πρωτοβουλίες αποτελούν μόνο μέρος μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής, καθώς αντιμετωπίζουμε το ζήτημα αυτό όχι απλώς ως θέμα πολιτικής, αλλά ως ηθική ευθύνη απέναντι στην επόμενη γενιά».
Οι νέες ρυθμίσεις, θα αρχίσουν να εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου του 2027.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
