Του ιερέως
Παναγιώτου
Σ. Χαλκιά
Έγραψε, φίλοι αναγνώστες, κάποιος «Οι καλύτεροι νόμοι, όταν δεν εφαρμόζονται σωστά, χάνουν την αξία τους».
Και έχει πολύ δίκιο, γιατί οι νόμοι θεσμοθετούνται για να γίνονται οδηγοί στην καθημερινή ζωή. Τί μπορώ και τί δεν μπορώ να κάνω. Τί επιτρέπεται και τί δεν επιτρέπεται. Μου καθορίζουν πότε η συμπεριφορά μου είναι ωφέλιμη για το σύνολο και πότε βλαβερή. Και ακόμη τί οδυνηρές τιμωρίες θα έχω, όταν θα είμαι παραβάτης των νόμων της πολιτείας.
Με άλλα λόγια, οι νόμοι έχουν σκοπό να βοηθούν, ώστε η κοινωνική ζωή να προφυλάσσεται από τους κακοποιούς και τους εχθρούς της. Και γι’ αυτό δεν μπορεί να σταθεί οποιοδήποτε μικρό ή μεγάλο σύνολο ανθρώπων χωρίς την παρουσία νόμων. Δίκαια δε τιμώνται από αρχαιοτάτων χρόνων οι σοφοί εκείνοι άνθρωποι που συνέταξαν νόμους, όπως ο Σόλωνας, ο Λυκούργος και άλλοι.
Και στην εποχή μας, που οι κοινωνίες έγιναν πολυάνθρωπες και η ζωή πολύπλοκη, η θεσμοθέτηση των κατάλληλων, διαφωτιστικών και καθοριστικών νόμων θεωρείται μια από τις πιο σημαντικές φροντίδες των οργανωμένων και προοδευμένων κρατών. Και στο σημείο αυτό πρέπει να τονισθεί ότι το έργο αυτό, το νομοθετικό, το τόσο σημαντικό, δεν βρίσκει πάντα τη σωστή πορεία του. Παρεμβάλλονται στοιχεία τα οποία εκτρέπουν το νομοθετικό έργο από την αποστολή του. Δεν έχει πάντα ως οδηγό το γενικό καλό και την πρόοδο της κοινωνίας.
Γι’ αυτό, εύκολα μπορεί να διακρίνει ο κάθε απροκάλυπτος και αντικειμενικός άνθρωπος νόμους και διατάξεις, που έχουν καιροσκοπικό και ψηφοθηρικό χαρακτήρα. Προβάλλονται νομοθετήματα που αποβλέπουν σε προσωπικά οφέλη και σε ευεργετικές διατάξεις ορισμένων κατηγοριών ανθρώπων εις βάρος άλλων και τα παρόμοια.
Τα τελευταία χρόνια μάλιστα, παρατηρεί κανείς μια τάση να επιζητούν νομοθετική κατοχύρωση, συνήθειες ανεδαφικές, απόψεις ιδιοτελείς και ένοχες, ξένες προς την μακρόχρονη ανθρώπινη πείρα και έξω από κάθε έννοια πνευματική και ηθική. Γιατί, ίσως, μια μερίδα της κοινωνίας που έχει παρασυρθεί από ρεύματα καταλυτικά και έχει επηρεασθεί από σκοταδιστικές νοοτροπίες, παρακινεί μερικούς από τους αντιπροσώπους του νομοθετικού σώματος, να θέλουν, κάτι τέτοιες εσφαλμένες νοοτροπίες, να γίνουν νόμοι του κράτους. Και να μη διστάζουν να ισχυρίζονται ότι εφ’ όσον άλλαξε η σημερινή νοοτροπία, πρέπει ν’ αλλάξει και η σχετική νομοθεσία. Χωρίς να εμβαθύνουν στην πραγματικότητα και να διακρίνουν τα καταστρεπτικά αποτελέσματα αυτής της νοοτροπίας.
Και η μεν ανανέωση της νομοθεσίας, ιδίως σε τεχνικά, οικονομικά και εργατικά θέματα, είναι αναγκαία και ο εκσυγχρονισμός της προς τις απαιτήσεις της εποχής είναι απαραίτητη. Η δήθεν όμως ανανέωση, που είναι στην ουσία οπισθοδρομική, σε θέματα βασικά, που έχουν σχέση με την πνευματική και ηθική υπόσταση του ανθρώπου, είναι μια υπόθεση σοβαρή και δύσκολη. Απαιτεί πολλή μελέτη, ώστε να μη γίνει προς το χειρότερο η λεγόμενη αναμόρφωση της νομοθεσίας, αλλά προς το καλύτερο.
Και θα μπορέσει να αποφύγει όλα αυτά τα παραστρατήματα και πολλά άλλα η νομοθετική εξουσία, αν οι υπεύθυνοι εμπνέονται από την ιστορία και προ πάντων από αρχές που έχουν ως πηγή την πίστη προς το Θεό, τον αιώνιο νόμο Του. Μια προϋπόθεση από τις πιο σημαντικές. Πώς να νομοθετήσουν σωστά, φωτισμένα, άτομα που το πιστεύω τους είναι ακαθόριστο, είναι ρευστό, είναι ξένο προς το αιώνιο και ακατάλυτο θεϊκό κύρος;
Όλοι εκείνοι οι αρχαίοι νομοθέτες, που αναγνωρίστηκαν ως σοφοί νομοθέτες, βλέπουμε ότι είχαν κάτι το μεγαλειώδες και ανώτερο και πνευματικό και γι’ αυτό επέτυχαν να προσφέρουν κάτι το αξιόλογο.
Γιατί, λοιπόν, και οι σημερινοί δεν τους μιμούνται; Όταν μάλιστα έχουν εμπρός τους όχι μόνο τη μακρόχρονη προσφορά των παλαιοτέρων αυτών σοφών νομοθετών, αλλά και προ πάντων το φως της αλήθειας που χάρισε η ενανθρώπηση του Θείου Λυτρωτού, του Χριστού, πώς να μην περιμένει κανείς κάτι το καλύτερο και σημαντικότερο;
Όταν, όμως, αυτοί, αντί να ακολουθούν την ανοδική αυτή πορεία, ακολουθούν την κατηφορική και αρνητική τακτική, τότε ας μην απορούν για τη γενικότερη έλλειψη σεβασμού προς τους νόμους. Και το χειρότερο ας μην απορούν γιατί, παρά τους πολλούς νόμους, πολύ λίγα είναι τα ευεργετικά αποτελέσματα στην κοινωνική ζωή. Και επομένως, χάνουν την αξία τους, όπως έγραψε ο ανωτέρω, γιατί δεν είναι οι καλύτεροι.
