1821 – 2021, 200 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Το ΡΟΥΜΛΟΥΚΙ κατά την επανάσταση - Η ΟΘΩΜΑΝΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΜΠΑΪΡΑΜ ΠΑΣΑ

1821 – 2021, 200 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Το ΡΟΥΜΛΟΥΚΙ κατά την επανάσταση - Η ΟΘΩΜΑΝΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΜΠΑΪΡΑΜ ΠΑΣΑ

Του Γιάννη

Δ. Μοσχόπουλου

Ο Σουλτάνος Μαχμούτ Β΄ είχε στείλει τον σερασκέρη (βεζίρη επί των στρατιωτικών) Μεχμέτ Μπαϊράμ πασά να καταστείλει την επανάσταση στη Νότια Ελλάδα. Αυτός μετά από έκκληση του Γιουσούφ μπέη της Θεσσαλονίκης, διατάχθηκε από τον σουλτάνο να αντιμετωπίσει τους επαναστάτες της Χαλκιδικής. Τότε προσέτρεξε και ο Αχμέτ μπέης από τα Γιαννιτσά προς ενίσχυσή του με ιππικό.

Στο μεταξύ ο Μπαϊράμ Πασάς, αφού νίκησε τον Εμμανουήλ Παππά, επέστρεψε στη Θεσσαλονίκη όπου έκανε γενική επιστράτευση και συγκέντρωσε στρατό 35.000 ανδρών (30.000 πεζοί και 5.000 ιππείς). Μ’ αυτήν την ισχυρή στρατιά είχε αναλάβει να εκκαθαρίσει όλες τις μικρές εστίες, που θα συναντούσε κατά την πορεία του εναντίον των επαναστατών του Μοριά και της Ρούμελης. Κάνοντας απολογισμό των επιχειρήσεών του στην κεντρική Μακεδονία, ανέφερε προς τον σουλτάνο στις 21.7.1821 κοινοποιώντας και προς τον ιεροδικαστή της Βέροιας με πομπώδες ύφος: «Εκκαθαρίζων από των τοιούτων ακαθάρτων στοιχείων και βδελυρών ερπετών της περιφέρειας Θεσσαλονίκης, επέδραμον μετά του γενναίου στρατού μου κατά των περιοχών […] Κίτρους και Κατερίνης [που τότε υπαγόταν στον καζά της Βέροιας], ένθα καταπολεμήσας τους απίστους τούτους εξόντωσα και απήλειψα από προσώπου γης 42 πόλεις και χωρία αυτών […] τιμωρών καθ’ οδόν τους απίστους τούτους κι επειδή διερχόμενος εκ της πόλεως υμών πρόκειται να παραμείνω εκεί επί μίαν νύκτα μετά των πολυπληθών μου πιστών […] να εξασφαλίσετε ανάλογα καταλύματα, τρόφιμα και ζωοτροφίας, απαραίτητα για τις ανάγκες του υπό τας διαταγάς μου στρατού δια την εκστρατείαν ταύτην».

Για το πέρασμα του Μπαϊράμ πασά και το κάψιμο των χωριών της της Χαλκιδικής αλλά και της επαρχίας Βέροιας (πριν την καταστροφή της Νάουσας) μιλάει κι ένα βεροιώτικο τραγούδι :

[…] Πούνε τα πλούσια χωριά και πούν’ οι πολιτείες ; […]

Μας τάκαψ’ ο Μπαϊράμ Πασάς ο τρισκαταραμένος.

Κλαίν οι γυναίκες τα παιδιά, κλαίνε κι οι νυφοπούλες,

κλαίν για τα παλληκάργια μας και τους καπεταναίους […]».

Όταν κινήθηκε ο στρατός του Μπαϊράμ πασά από Θεσσαλονίκη προς Κίτρος και Κατερίνη αρχικά (που υπάγονταν στον καζά της Βέροιας), προφανώς για να αντιμετωπίσει άμεσα την εκεί εστία της τοπικής επανάστασης, κινήθηκε μέσω του Ρουμλουκιού δια του παραθαλάσσιου δρόμου (δηλαδή από το Κλειδί). Η διαρκής διέλευση οθωμανικών στρατευμάτων σημαίνει ότι τα χωριά του κάμπου είχαν υποστεί αφόρητες αναστατώσεις, ταπεινώσεις και εξαθλίωση λόγω και της υποχρέωσής τους να εξασφαλίσουν τη διατροφή των διερχόμενων στρατευμάτων.

Σε βραχύ χρονικό αναφέρεται: «[…] και εχάλασαν τα χωρία όλης της Κατερίνης και πολλά από τα Βεροιώτικα, εσκλάβωσαν και πολλούς ανθρώπους […] κι ούτως αφανίσθησαν οι Χριστιανοί, εκκλησίας έκαψαν, χωρία πολλά […]». Καραβάνια σκλαβωμένων γυναικών και παιδιών όδευαν προς τη Θεσσαλονίκη. Στα παζάρια της τους πουλούσαν από πέντε ως είκοσι τάληρα τον ένα. Κερδοσκόποι αγόραζαν νεαρές Ελληνίδες που αργότερα τις μεταπουλούσαν στη Σμύρνη, απ’ όπου στέλνονταν στα χαρέμια των εύπορων μουσουλμάνων της Βεγγάζης.

Προφανώς το παρακάτω «πασχαλιάτικο» τραγούδι του χωριού Επισκοπή (Ρουμλουκιού) έχει σχέση μ’ εκείνα τα γεγονότα και με το θρήνο για τις Βεργιώτισσες και τις Κατερινιώτισσες, που αιχμάλωτες οδηγούνταν στα καράβια που θα τις μετέφεραν στα σκλαβοπάζαρα της Ανατολής:

Πάω να βρώ, μαύρα μάτια μου, πάω να βρώ κόρη μ’ βασιλικό,

γιέ μ’ να φτειάξου ένα φουκάλι, τ’ όμορφο το παλικάρι.

Να φουκαλνώ, μαύρα μάτια μου, να φουκαλνώ κόρη μ’ τρείς θάλασσες.

Γιέ μ’ τρία καλά καράβια, τ’ όμορφα τα παλικάρια,

πού ήταν γιομάτα, μαύρα μάτια μου, πού ’ταν γιομάτα Βεριγιώτισσες,

γιέ μ’ κι όλο Κατερινιώτ’σις, τ’ όμορφα τα παλικάρια.-

Γιάννης Δ. Μοσχόπουλος, Το Ρουμλούκι [Kαμπανία] κατά την πρώιμη και μέση

οθωμανοκρατία [14ος αιώνας -1830],

Θεσσαλονίκη, εκδόσεις Εντευκτηρίου 2012, σελ. 208-210.

02.04.2021/ mosio@otenet.gr / 6977336818

Εφημερίδα Λαός
ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ: Εφημερίδα Λαός - Τοπική Εφημερίδα

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Κορωνοϊός: Τα νέα κρούσματα της Πέμπτης (6/5) στην Ημαθία

Κορωνοϊός: Τα νέα κρούσματα της Πέμπτης (6/5) στην Ημαθία

Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) ανακοίνωσε...

Με μια αγκαλιά άρπαξε κόσμημα αξίας 5000 ευρώ αλλά και μια δικογραφία από το Τμήμα Ασφάλειας Βέροιας!

Με μια αγκαλιά άρπαξε κόσμημα αξίας 5000 ευρώ αλλά και...

Από το Τμήμα Ασφάλειας Βέροιας σχηματίστηκε...

Ημαθία: Θανατηφόρο τροχαίο στην παλαιά εθνική οδό Θεσσαλονίκης – Βέροιας

Ημαθία: Θανατηφόρο τροχαίο στην παλαιά εθνική οδό...

Χθες (5 Μαΐου 2021) το βράδυ στο 41ο χιλιόμετρο της παλαιάς...

Δωρεάν rapid tests στη Νάουσα

Δωρεάν rapid tests στη Νάουσα

Δωρεάν τεστ ελέγχου για Covid θα πραγματοποιηθούν αύριο...

Ενθαρρυντικό το ποσοστό 21,5% των  εμβολιασμένων στην Ελλάδα, με την πρώτη δόση - Μεγάλη ανταπόκριση στις ηλικίες 30 – 39 και στις Μονάδες της Βέροιας

Ενθαρρυντικό το ποσοστό 21,5% των εμβολιασμένων στην...

Στο φουλ οι «εμβολιαστικές μηχανές « του Νοσοκομείου...

Καταγγέλλουν την ΑΔΕΔΥ Ημαθίας για αδράνεια και “αστραπιαία απόφαση κινητοποίησης”, δύο μέλη του Ν.Τ

Καταγγέλλουν την ΑΔΕΔΥ Ημαθίας για αδράνεια και...

Από τα μέλη του Ν.Τ. ΑΔΕΔΥ Ημαθίας, (εκλεγμένα με την...

32 επενδυτικά σχέδια συνολικού ύψους επιχορήγησης 41,8 εκ. ευρώ από τη Βόρειο Ελλάδα στον Οριστικό Πίνακα Κατάταξης του Αναπτυξιακού Νόμου

32 επενδυτικά σχέδια συνολικού ύψους επιχορήγησης 41,8...

Στα 32 ανέρχονται τα επενδυτικά σχέδια τα οποία...

133.000 ευρώ από τους ΚΑΠ στους τρείς Δήμους της Ημαθίας για Πυροπροστασία

133.000 ευρώ από τους ΚΑΠ στους τρείς Δήμους της Ημαθίας...

Ποσό ύψους 16,9 εκατ. ευρώ κατανέμεται από τους...

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ ΤΙΤΛΟΙ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΡΘΡΩΝ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ # ΝΕΑ

Σχετικά άρθρα

Μια μέρα του Μάη του 1955 (πριν 66 χρόνια δηλαδή) μας φώναξε ο πατέρας μου, εμένα και τον αδελφό μου τον Κώστα, για να δούμε το νέο αδελφό μας που μόλις είχε γεννήσει η μάνα μας, τον Δημήτρη.Σήμερα- 3 Μαΐου 2021- είδα...

Με την ίδια αγάπη και μεράκι για την ζαχαροπλαστική, ο πιο παλιός μάστορας της Βέροιας, ο Κώστας Φλώρος,  έδωσε την σκυτάλη του ΕΛΥΖΕ στην οδό Θερμοπυλών (Προμηθέας) στον γιο του Ζώη,@@ads-307@@ αλλά δεν μπορεί να...

Αυστηρό μήνυμα προς τους αντιδρώντες στις αλλαγές ώρας των Ακολουθιών Αυστηρό μήνυμα προς τους αντιδρώντες  με τις αλλαγές στο ωράριο των ακολουθιών και τα ειδικά μέτρα που θα ισχύσουν φέτος στις ...

 - Αυξητικές τάσεις άγχους και κατάθλιψης και στους γονείς-Τις κοινωνικές συνέπειες της πανδημίας, σε Ημαθία και όμορους νομούς, αποτυπώνει η έρευνα της «Πρωτοβουλίας για το Παιδί» Πολλά ερωτηματικά...