Του Αναστάσιου Βασιάδη
Το καλοκαίρι που πέρασε έφυγε από την ζωή αθόρυβα, όπως αθόρυβη ήταν και η ζωή του τα τελευταία είκοσι χρόνια που εφησύχαζε στην Βέροια μετά την συνταξιοδότησή του, ο γνωστός χειρουργός Άρης Παπανικολής.
Ο Άρης Παπανικολής συνέδεσε την ζωή του με την ανάπτυξη των χειρουργικών κλινικών των νοσοκομείων Νάουσας και Βέροιας, στα οποία υπηρέτησε αλληλοδιαδόχως ως Διευθυντής, για πολλά έτη.
Επί των ημερών που ο Άρης Παπανικολής διετέλεσε Διευθυντής των χειρουργικών κλινικών, τα Νοσοκομεία Νάουσας και Βέροιας ανεδείχθησαν ως πρότυπες νοσηλευτικές μονάδες στην Βόρειο Ελλάδα, παρέχοντας υψηλού επιπέδου υπηρεσίες υγείας στους πολίτες της ευρύτερης περιοχής.
Αν και γεννήθηκε στην Αθήνα με πατρογονική γη την Μυτιλήνη και μητρογονική την Σμύρνη, η απώτερη καταγωγή του Άρη Παπανικολή ήταν από τα Ψαρά, από την ιστορική οικογένεια των Παπανικολήδων, η οποία ανέδειξε ηρωικές μορφές στους εθνικούς αγώνες αλλά και διακεκριμένους ιατρούς όπως ο πατέρας του Άρη, Ιωάννης Παπανικολής και ο αδελφός του Ιγνάτιος Παπανικολής, καθηγητής Χειρουργικής του Πανεπιστήμιου Αθήνας.
Ο ίδιος ο Άρης Παπανικολής αφοσιωμένος καθ ολοκληρία στο ιατρικό καθήκον, δεν δημιούργησε οικογένεια.
Μετά την συνταξιοδότηση του παρέμεινε στην Βέροια όπου επιδόθηκε στην συγγραφή των απομνημονευμάτων του.
Εξέδωσε δύο βιβλία με τους τίτλους «ΣΚΟΡΠΙΕΣ ΘΥΜΗΣΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΥΤΙΛΗΝΗ» και «ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΕΝΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΥ»
Με γλαφυρή πένα ο Άρης Παπανικολής ανασύρει και καταγράφει προσωπικές μνήμες και στα δύο βιβλία του, τις οποίες εντάσσει στα ιστορικά γεγονότα που βίωσε, τα οποία υπήρξαν καταλυτικά στην εξέλιξη του τόπου.
Στις «ΣΚΟΡΠΙΕΣ ΘΥΜΗΣΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΥΤΙΛΗΝΗ» ο συγγραφέας περιγράφει ένα μικρό χωριό της Μυτιλήνης τον Μεσότοπο, όπου σε παιδική ηλικία έζησε τα τελευταία τρία χρόνια της γερμανικής κατοχής παντελώς μόνος.
Στις σελίδες του βιβλίου ο συγγραφέας συγκεντρώνει και περιγράφει την συμβίωση του, με τους εναπομείναντες κατοίκους του χωριού, τους αναστεναγμούς τους, τα βάσανα τους, τις ελπίδες τους και τους τιτάνιους αγώνες τους για την επιβίωση τους στα δραματικά χρόνια της Κατοχής.
Ο Άρης Παπανικολής στην γραφή του που χαρακτηρίζει «ύμνο στους γεωργούς του χωριού», διασώζει ιστορίες και γεγονότα δραματικά, τα οποία παραδίδει στους νεώτερους ως πολύτιμη παρακαταθήκη.
Ο ίδιος χαρακτηριστικά αναφέρει ότι «οι αναμνήσεις που καταγράφει είναι σαν το κρασί που άλλοτε είναι μπρούσκο και άλλοτε γλυκό. Οποιαδήποτε γεύση και αν περιέχει, το πέρασμα του χρόνου το κάνει να είναι υπέροχο».
Στις «ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΕΝΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΥ» ο Άρης Παπανικολής περιγράφει την ιατρική του διαδρομή ξεκινώντας από τα οικογενειακά ιατρικά βιώματα.
Συνεχίζει με τις σπουδές και την ειδίκευσή του πλησίον διακεκριμένων καθηγητών, ενώ αφιερώνει σημαντικό μέρος της αφήγησης του καταγράφοντας περιστατικά που βίωσε στο νοσοκομείο Ερυθρός Σταυρός της Αθήνας, εκ των οποίων πολλά συνδέθηκαν με γνωστά ιστορικά, γεγονότα της εποχής.
Το μεγαλύτερο όμως μέρος του βιβλίου είναι αφιερωμένο στα νοσοκομεία Νάουσας και Βέροιας, όπου ο Άρης Παπανικολής διασώζει στην συλλογική μνήμη πρόσωπα, καταστάσεις και γεγονότα, τα οποία οι νεώτεροι μόνο ακουστά μπορεί να έχουν.
Η γραφή του Άρη Παπανικολή μεταφέρει τον αναγνώστη στην εποχή της λεγόμενης ηρωικής ιατρικής, όπου με υποτυπώδη μέσα, ελλειπή υποδομή και πλημμελή στελέχωση παρέχονταν ιατρικές υπηρεσίες υψηλής στάθμης και απόδοσης, μέσα από ηρωικές προσπάθειες του ιατρικού και του νοσηλευτικού προσωπικού.
Μετά από τις γλαφυρές αφηγήσεις του συγγραφέα που αποτελούν την ίδια την ιστορία των νοσοκομείων της Ημαθίας, ο Άρης Παπανικολής εκφράζει την ικανοποίησή του για το ότι στο διάστημα της παραμονής του στο Νομό Ημαθίας γεύτηκε την υπέρτατη αγάπη, τη λατρεία και το σεβασμό από τον υπέροχο ωραίο κόσμο του Νομού.
Αυτό εξηγεί και το γεγονός ότι ενώ του δόθηκε πολλαπλώς η ευκαιρία να μεταφερθεί ως Διευθυντής σε κάποιο μεγάλο νοσοκομείο των Αθηνών και παρότι δεν είχε συγγενικούς δεσμούς στην Ημαθία, ο Άρης Παπανικολής επέλεξε να παραμείνει μέχρι τέλους της ενεργού ιατρικής του δράσης, αλλά και μετά την συνταξιοδότησή του, στην Βέροια.
Η ζωή του Άρη Παπανικολή όπως περιγράφεται στα βιβλία του, αποτελεί μια διαρκή αναζήτηση του βέλτιστου μέσα από τις ιστορικές συγκυρίες των εποχών που εξελίσσεται.
Ο Άρης Παπανικολής αναπαύεται πλέον στην γενέτειρα του την Αθήνα, όπου μεταφέρθηκε από τους συγγενείς του.
Από εκεί χαιρετά την αγαπημένη του Ημαθία, επαναλαμβάνοντας την αγαπημένη φράση του φιλόσοφου ελληνιστή καθηγητή της Οξφόρδης Benjamin Jowett: «Ευχαριστώ Θεέ μου για τη ζωή μου».
