Εκλογή των πρυτάνεων και των κοσμητόρων από τα Διοικητικά Συμβούλια, ίδρυση Συμβουλίου Φοιτητών με εκλογή από ενιαίο ψηφοδέλτιο, ενίσχυση του ρόλου της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ), κατάργηση ατομικής αίτησης αναγνώρισης τίτλων σπουδών από το ΔΟΑΤΑΠ, είναι μερικά από τα θέματα του νέου νομοσχεδίου για τα ΑΕΙ που παρουσίασε η υπουργός Παιδείας Νίκη Κεραμέως και πρόκειται να τεθεί τις επόμενες ημέρες σε δημόσια διαβούλευση. Κύριοι άξονες του νομοσχεδίου, σύμφωνα με την κ. Κεραμέως, είναι «η αναβάθμιση ποιότητας, ενίσχυση λειτουργικότητας, προώθηση σύνδεσης με την κοινωνία, εκσυγχρονισμός του ΔΟΑΤΑΠ».
Συμβούλια Διοίκησης
Η Σύγκλητος κάθε Πανεπιστημίου θα ασχολείται μόνο με ακαδημαϊκά και ερευνητικά ζητήματα και όχι με διοικητικά και οικονομικά θέματα, τα οποία μεταβιβάζονται στο Συμβούλιο Διοίκησης, ανέφερε η κ. Κεραμέως.
Συγκεκριμένα, τα Συμβούλια Διοίκησης αποτελούνται από έξι εσωτερικά μέλη ΔΕΠ του ΑΕΙ και πέντε εξωτερικά μέλη, που προέρχονται από καθηγητές Πανεπιστημίων του εξωτερικού, φυσικά πρόσωπα και εκπροσώπους διεθνών οργανισμών ή κοινωνικών εταίρων. Προβλέπεται θέση εκτελεστικού διευθυντή, ο οποίος επιλέγεται από το Συμβούλιο Διοίκησης και μπορεί να προέρχεται εντός ή εκτός ΑΕΙ ή να είναι ιδιώτης. Ο πρύτανης «δύναται να παύεται σε περίπτωση σπουδαίου λόγου και αυξημένης πλειοψηφίας» από το Συμβούλιο Διοίκησης.
Eκλογές μελών ΔΕΠ
Αλλαγές προβλέπονται και στις εκλογές μελών ΔΕΠ (Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού) και νέο πλαίσιο πειθαρχικού δικαίου μελών ΔΕΠ, ΕΕΠ, ΕΔΙΠ και ΕΤΕΠ των ΑΕΙ. Από την πλευρά της η ακαδημαϊκή κοινότητα υποστηρίζει πως η κυβέρνηση προωθεί ένα «πανεπιστήμιο – επιχείρηση», που θα διοικείται απο ένα Συμβούλιο Διοίκησης, με πρυτάνεις που θα είναι υπόλογοι σε αυτό, χωρίς πρυτανικό συμβούλιο, αλλά με εκτελεστικό διευθυντή – «μάνατζερ».
Συμβούλιο Φοιτητών-Ενιαίο ψηφοδέλτιο
Θεσμοθετείται Συμβούλιο Φοιτητών σε κάθε ΑΕΙ, το οποίο αποτελείται από το σύνολο των εκπροσώπων των Τμημάτων. Δικαίωμα συμμετοχής στις φοιτητικές εκλογές έχουν όλοι «οι ενεργοί φοιτητές του α’, β’, και γ’ κύκλου σπουδών».
Οι αλλαγές που προωθεί το νομοσχέδιο στα ΑΕΙ προκάλεσαν ήδη σφοδρές αντιδράσεις στους κόλπους των πανεπιστημιακών καθηγητών, αλλά και των φοιτητικών παρατάξεων. Από την πλευρά τους, οι φοιτητές διαμαρτύρονται για την κατάργηση των φοιτητικών παρατάξεων, καθώς το νομοσχέδιο ορίζει ότι οι εκλογές θα πραγματοποιούνται πλέον με ενιαίο ψηφοδέλτιο, ενώ προβλέπεται και η δημιουργία Συμβουλίου Φοιτητών σε κάθε Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα.
Νέα προγράμματα σπουδών
Στο νομοσχέδιο, μεταξύ άλλων, προβλέπεται η δυνατότητα ίδρυσης νέων προγραμμάτων σπουδών, χωρίς την άδεια του υπουργείου Παιδείας, όπως ισχύει μέχρι τώρα, παρά μόνο με την πιστοποίηση από την ΕΘΑΑΕ και η ίδρυση εταιριών με απόφαση των ΑΕΙ. Επίσης, μεγαλύτερη χρήση στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση στα μεταπτυχιακά προγράμματα, επέκταση της πρακτικής άσκησης των φοιτητών, «Ελληνικό Erasmus», κοινά προγράμματα σπουδών διεπιστημονικού χαρακτήρα, διπλά προγράμματα σπουδών (απονομή δυο πτυχίων). Η δυνατότητα ίδρυσης ερευνητικού ινστιτούτου ή πανεπιστημιακού μουσείου σε άλλη πόλη και παραρτήματος στο εξωτερικό για την οργάνωση προγραμμάτων σπουδών. Προβλέπεται, επίσης, νέο πλαίσιο αξιοποίησης της περιουσίας των ΑΕΙ.
Επίσης, καταργούνται οι ποσοστώσεις στον καθορισμό των διδασκόντων που προέρχονται εντός ή εκτός του Ιδρύματος. Παρέχεται η δυνατότητα συνεργασιών με την αγορά εργασίας και η ίδρυση επαγγελματικών μεταπτυχιακών, εκπόνησης βιομηχανικών διδακτορικών διατριβών σε συνεργασία με φορείς της βιομηχανίας και η ίδρυση Πανεπιστημιακού Κέντρου Έρευνας και Καινοτομίας χωρίς να απαιτείται νομοθετική ρύθμιση ή απόφαση υπουργού.
Απλοποιείται το πλαίσιο για την οργάνωση κοινών ξενόγλωσσων προγραμμάτων σπουδών σε συνεργασία με Πανεπιστήμια του εξωτερικού. Θεσπίζεται το υποχρεωτικό κριτήριο της αριστείας για τα τέλη απαλλαγής φοίτησης ευάλωτων ομάδων, καθώς και η δυνατότητα χορήγησης ανταποδοτικών υποτροφιών με υποχρέωση προσφοράς έργου προς το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών ή το Πανεπιστήμιο. Δημιουργούνται start ups για φοιτητές, διδάκτορες, μεταδιδάκτορες του Πανεπιστημίου και παρέχεται η δυνατότητα συμμετοχής των Πανεπιστημίων σε εταιρικά σχήματα-εμπορικές εταιρείες.
Ακόμα, διευκολύνονται οι απευθείας αναθέσεις για την προμήθεια ειδών, παροχής υπηρεσιών και εκτέλεση έργων/μελετών.
Αλλαγές προβλέπονται και στις εκλογές μελών ΔΕΠ (Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού).
Για το ΔΟΑΤΑΠ
Σχετικά με το ΔΟΑΤΑΠ, καταργούνται οι διαδικασίες «ισοτιμίας» και της «ισοτιμίας με αντιστοιχία». Εφόσον ο Τίτλος Σπουδών περιλαμβάνεται στο Μητρώο Τύπων Τίτλων Σπουδών θα θεωρείται αυτόματα ακαδημαϊκά αναγνωρισμένος. Σύμφωνα με την κ. Κεραμέως, έτσι θα διευκολύνονται οι ξένοι φοιτητές που θέλουν να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην Ελλάδα και η ακαδημαϊκή πρόσβαση στην αγορά εργασίας.
Το νομοσχέδιο, που περιέχει περίπου 340 άρθρα, θα τεθεί σε διαβούλευση το επόμενο διάστημα, ενώ η Νίκη Κεραμέως κάλεσε τους πανεπιστημιακούς σε συζητήσεις και προτάσεις, εν αναμονή της έκτακτης Συνόδου που έχουν ήδη συγκαλέσει οι πρυτάνεις, τις επόμενες μέρες στο Λαύριο.
