Με τους Ορειβάτες Βέροιας  στην κορυφή Γρίβας του όρους Βέλια

Με τους Ορειβάτες Βέροιας στην κορυφή Γρίβας του όρους Βέλια

Γράφει ο Νίκος Τσιαμούρας

Απόδραση στο βουνό της Σιάτιστας.

Φύγαμε από την Βέροια στις 7. Διαδρομή Βέροια – Κοζάνη – Ξηρολίμνη.

Μετά από μια κοντινή διαδρομή, πλησιάζουμε στην Σιάτιστα. Απλωμένη στους πρόποδες του όρους Βέλια σε υψόμετρο 920 μέτρων, με ιστορία και πολλά γουναράδικα.

Η Σιάτιστα που λέγεται και φλωροχώρι επειδή οι γυναίκες είναι στολισμένες με άφθονα φλουριά, είναι  μετά την Καστοριά το δεύτερο κέντρο παραγωγής  γούνας. Χωρίζεται σε δυο γειτονιές τη Χώρα και τα Γεράνια.

Κτίσθηκε πιθανότατα τον 15ο αιώνα μετά την τουρκική κατάκτηση. Στα χρόνια του σουλτάνου Μουράτ  Α΄ οι Τούρκοι Κονιάροι  ( από την περιοχή του Ικονίου ) κυρίευσαν  όλη σχεδόν την Μακεδονία και έτσι πολλοί Χριστιανοί αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις γύρω περιοχές  και εγκαταστάθηκαν στα βραχώδη υψόμετρα της Σιάτιστας.

 Μέρος οχυρό, ασφαλές και απόκρυφο για να διαφυλάξουν πάση θυσία την πίστη τους, την εθνική τους ταυτότητα και την ελευθερία της συνείδησης τους.

Πρώτο όνομα της πόλης ήταν Καλύβια, επί τουρκοκρατίας Αρμούτ – Κιοϊ ( Αχλαδότοπος )  και το 1745 σε Σιατιστέων  Πολιτεία.

 Τον 17ο αιώνα είναι που γνωρίζει μεγάλη οικονομική ανάπτυξη και θα διαρκέσει μέχρι  τις αρχές του 19ου αιώνα.

Η Βενετία, η Τεργέστη, το Βουκουρέστι, το Βελιγράδι και η Βιέννη γνωρίζουν τα προϊόντα της. Δέρματα, γουναρικά, βαμβάκι, κρόκος.

Σημαντική ήταν η συμβουλή της πόλης στον αγώνα του 1821. Ο Γεώργιος Παπαζώλης συνδέθηκε με στενή φιλία με τον Γρηγόρη Ορλώφ. Πήρε μέρος ενεργά στους μακεδονικούς αγώνες.

Τον Ιούλιο του 1904 η Σιάτιστα υποδέχεται με  ενθουσιασμό  τον ήρωα του μακεδονικού αγώνα Παύλο Μελά. Συνεχιστής του μεγάλου αγώνα του Παύλου Μελά υπήρξε ο Σιατιστινός Παύλος Νεράντζης ή Καπετάν Περδίκας.

 Η πόλη της Σιάτιστας απελευθερώθηκε από τον ελληνικό στρατό το 1912.

Ο πιο παλιός ναός της πόλης είναι η Αγία Παρασκευή στην πλατεία της Γεράνειας. Κτίσθηκε το 1677. Η Σιάτιστα σήμερα  με πληθυσμό 5.500 κατοίκους είναι μια όμορφη κωμόπολη κτισμένη στις βουνοπλαγιές του όρους Βέλια. Μοιάζει με κάστρο βυθισμένο στα απομονωμένα υψώματα. Κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η υφαντική, η γουνοποιϊα, η βαφική τέχνη και η αμπελοκαλλιέργεια. Δέχθηκε εποίκους από την  Ήπειρο, την Μοσχόπολη,  τη Θεσσαλία, την Πελοππόνησο

Φθάσαμε στην Ξηρολίμνη χτισμένη σε υψόμετρο 700 μέτρων, μας υποδέχεται με   καθαρό καιρό. Στην Τουρκοκρατία, μέχρι το 1918 ονομαζόταν Sahinler  -  σαxίνλερ. Το 1927 λεγόταν Ξερολίμνη και το 1940 ονομάσθηκε σε Ξηρολίμνη.

Το 1920 είχε 648 κατοίκους και το 1928 με την εγκατάσταση των προσφύγων από τη Μικρά Ασία 517 κατοίκους. Όλοι οι κάτοικοι ήταν πρόσφυγες της ανατολής , από την περιοχή της Αργυρούπολης. Σήμερα ,  ( απογραφή το 2011) , έχει 388 κατοίκους.

Στο χωριό οι πρόσφυγες βρήκαν 2  τζαμιά. Το ένα το μετέβαλαν σε εκκλησία της ζωοδόχου Πηγής και το άλλο σε εκκλησία  του Αγίου Γεωργίου. Η διάνοιξη της εθνικής οδού έφερε στο φως έναν νεολιθικό οικισμό 50 στρεμμάτων της περιόδου 4000 – 3000 π. Χ. Ανατολικά του οικισμού βρέθηκε ιερό του Απόλλωνα και ένα νεκροταφείο του 3ου μ. Χ. αιώνα.

Πήραμε τον αγροτικό δρόμο που  τώρα γίνεται δασικός , ανεβαίνουμε τις στροφές του δρόμου, τοπίο ταλαιπωρημένο από τoύς αέρηδες και τις χαμηλές θερμοκρασίες.

Το όρος Βέλια είναι προέκταση της οροσειράς του Σινιάτσικου όρους ( Άσκιο) και βρίσκεται βορειοανατολικά της Σιάτιστας.

Το όρος Βέλια, στα βλάχικα ονομάζεται ΄΄Τσερβένα ΄΄  λέξη που σημαίνει, κόκκινο χώμα. H χιονόπτωση και η ομίχλη  από νωρίς ,  είχαν  δηλώσει την πρόθεση τους να  είναι μαζί μας.

 Με τον σάκο στον ώμο και τα απαραίτητα οι απίθανες εικόνες της αθάνατης φύσης άρχισαν να διαδέχονται η μία την άλλη με μουσική υπόκρουση του αέρα και την πυκνή χιονόπτωση.

Τα αρώματα της χιονισμένης  γης  μας ταξιδεύουν, τα κούμαρα σε χίλια χρώματα. Στο ανέβασμα, τα γύρω βουνά είχαν ολότελα βυθισθεί στην πρωϊνή χιονόπτωση.

Σε αυτό το  άγνωστο πεδίο, που ποτέ κανείς ορειβάτης από τη Βέροια δεν ξαναπερπάτησε,  ( πρώτη φορά ορειβατήσαμε,  τον Μάρτιο του 2015 ) .

Δεν υπήρχε πληροφόρηση από πουθενά.

Εδώ φάνηκε το μεγαλείο της συστηματικής και επίπονης  προσπάθειας  που κατέβαλε ο Γιώργος για την οργάνωση της διαδρομής τον Μάρτιο του 2015.

Βρισκόμαστε σε δασικό δρόμο τοπίο τριγύρω γυμνό πετρώδες άνυδρο μόνο κάτι πουλιά  κυνηγημένα από την ξαφνική χιονόπτωση, μας κρατούν συντροφιά.

Μετά από μια διαδρομή 30 λεπτών αφήσαμε το δρόμο και πήραμε πορεία στις πλαγιές του γυμνού βουνού. Ανεβαίνοντας ψηλότερα το τοπίο αγριεύει.  – ομίχλη παντού- !  Με την χιονόπτωση να συνεχίζεται ορειβατούμε  στο μονοπάτι , το κρύο έντονο. Φοράμε ότι ζεστό έχουμε πάνω μας και συνεχίζουμε

Τώρα ανάβαση και πάλι ανάβαση. Οι κορυφές διαδέχονται η μια την άλλη κυματιστά  χωρίς τέλος.

Μετά  από μια πορεία συνεχούς ανάβασης βρισκόμαστε στην ψηλότερη κορυφή Βέλια  ή Γρίβας. Κάτω χαμηλά απλώνεται  η  όμορφη κωμόπολη  κτισμένη σε  μια προνομιακή τοποθεσία, με  τα καλντερίμια της ιστορίας και τα μοναδικά αρχοντικά της  που σώζονται μέχρι σήμερα.

Απέναντι το Σινιάτσικο ή Ασκιο, η Βασιλίτσα , ο Μπούρινος, στο βάθος ο μεγαλοπρεπής  Όλυμπος  χιονισμένος και οι άλλες βουνοκορφές.

Η επιστροφή σημαδεύτηκε από έναν παγωμένο αέρα, χιονόπτωση και ομίχλη.

Άλλη μια μέρα γεμάτη ορειβασία πήρε τέλος με επιτυχία.

Εφημερίδα Λαός
ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ: Εφημερίδα Λαός - Τοπική Εφημερίδα

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Επεμβάσεις για καταπολέμηση κουνουπιών στο Δήμο Βεροίας (20-24/5/2024)

Επεμβάσεις για καταπολέμηση κουνουπιών στο Δήμο...

Ανακοινώνεται από το Δήμο Βεροίας ότι στα πλαίσια...

“ Ως χαρίεις έστ’ άνθρωπος, όταν άνθρωπος η!” Μένανδρος (Αθηναίος, κωμικός ποιητής,  342-292 π.Χ)

“ Ως χαρίεις έστ’ άνθρωπος, όταν άνθρωπος η!”...

Της Νανάς Στ. Παπαϊωάννουφιλολόγου-λογοτέχνιδος       ...

ΑΠΟ  ΤΟΥΣ   ΧΡΗΣΜΟΥΣ   ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ   ΑΝΘΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑΣ

Γράφει ο Θωμάς ΓαβριηλίδηςΦιλόλογος-ΣυγγραφέαςΟ...

O ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ στoν Βάλτο και στο Ρουμλούκι – Καμπανία: Η κατάληψη της λίμνης από τον οθωμανικό στρατό με τη συνεργασία  των ελληνικών σωμάτων

O ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ στoν Βάλτο και στο Ρουμλούκι –...

Του Γιάννη Δ. Μοσχόπουλου/mosio@otenet.grΜΕΡΟΣ Β΄Ο καπετάν...

«Πίστευε  και μη ερεύνα;»

«Πίστευε και μη ερεύνα;»

Του ιερέως Παναγιώτου Σ. ΧαλκιάΠολλοί άνθρωποι, φίλοι...

ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΗΜΑ ΑΛΛΑΓΗΣ ΗΜΑΘΙΑΣ:  Γενοκτονία των ποντίων - 105 χρόνια εθνικής μνήμης και αγώνα

ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΗΜΑ ΑΛΛΑΓΗΣ ΗΜΑΘΙΑΣ: Γενοκτονία των...

Την Κυριακή 19 Μαΐου 2024 συμπληρώνονται 105 χρόνια από τη...

ΤΟ ΣΟΪ ΤΩΝ  ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΩΝ…

ΤΟ ΣΟΪ ΤΩΝ ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΩΝ…

Εμείς καθόμασταν στον τρίτο κι εσείς στον έβδομο, μα...

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ: Την Κυριακή 19 Μαΐου, ψηφίζουν οι Μηχανικοί σε όλη την Ελλάδα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ: Την Κυριακή 19 Μαΐου,...

Την Κυριακή 19 Μαΐου 2024, όλοι οι μηχανικοί, τακτικά μέλη...

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ ΤΙΤΛΟΙ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΡΘΡΩΝ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ # ΝΕΑ

Σχετικά άρθρα

Θανατηφόρο τροχαίο σημειώθηκε σήμερα, πρωί Δευτέρας 1 Απριλίου, λίγο πριν τις 10.00, στην Πατρίδα Βέροιας, όταν  ΙΧ αυτοκίνητο που κινούνταν απο Βέροια προς Νάουσα , ξέφυγε απο τον έλεγχο, πέρασε στο αντίθετο...

Από τη Διεύθυνση Περιβάλλοντος - Καθαριότητας και Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Βέροιας, ανακοινώνεται ότι επικαιροποιήθηκε από την ΕΜΥ, το έκτακτο δελτίο επιδείνωσης καιρού, το οποίο για την περιοχή μας,...

Ο χαρακτηριστικός ήχος και το προειδοποιητικό μήνυμα από το 112 ελήφθη πριν λίγο(απόγευμα Δευτέρας 04/9) από τους κατοίκους σε όλη την Ημαθία. Το «καμπανάκι» από την Πολιτική Προστασία χτύπησε λόγω της...

Παρουσίαση: ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΒΑΣΙΑΔΗΣ Στις ανατολικές παρυφές του Γράμμου σε ύψος 1240 μέτρων και μια ανάσα από την αλβανική μεθόριο, βρίσκεται το χωριό Πληκάτι στο οποίο γεννήθηκε το 1937 και έζησε τα πρώτα παιδικά...