Η επιστολική ψήφος των βουλευτών είναι τελικά βοήθημα ή διαστρέβλωση της Δημοκρατίας;

Στην προχθεσινή ψηφοφορία στη Βουλή για την σύσταση Προανακριτικής Επιτροπής για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ είδαμε μια μαζική χρήση της επιστολικής ψήφου από τους βουλευτές της κυβέρνησης, με 68 από τους 75 «γαλάζιους» βουλευτές να ψηφίζουν από μακριά, για το θέμα της προανακριτικής επιτροπής.
Σίγουρα η επιστολική ψήφος υπάρχει και προβλέπεται για έκτακτες περιπτώσεις, όπως σοβαροί λόγοι απουσίας ή καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Αυτές όμως είναι εξαιρέσεις και όχι ο κανόνας, γιατί απλούστατα αν γίνει η επιστολική κανόνας και παγιωθεί τότε χάνει το νόημά της.
Η κυβέρνηση λέει πως είναι νόμιμο, γιατί αρκεί να μαζευτούν οι 75 ψήφοι που απαιτεί το Σύνταγμα, ανεξάρτητα αν οι βουλευτές ήταν στην αίθουσα ή όχι. Ο έμπειρος συνταγματολόγος και πολιτικός Ευάγγελος Βενιζέλος όμως επισημαίνει ότι έτσι υπονομεύεται ο ρόλος του βουλευτή, αφού οι αποφάσεις παίρνονται χωρίς ουσιαστική παρουσία και συζήτηση.
Το ζήτημα δεν είναι μόνο αν κάτι είναι νόμιμο στο χαρτί, αλλά και αν έχει ουσία. Η δημοκρατία στηρίζεται στον διάλογο και την πραγματική συμμετοχή. Όταν επιλογές όπως η επιστολική ψήφος γίνονται τρόπος να αποφύγεις την ανοιχτή συζήτηση, χάνεται η εμπιστοσύνη στους θεσμούς, πόσο δε μάλλον αν γίνεται σε τέτοια κλίμακα και με εμφανή οργανωμένο τρόπο.
Στο τέλος, η ψήφος πρέπει να σημαίνει κάτι παραπάνω από έναν αριθμό: να εκπροσωπεί τη φωνή που ακούγεται δυνατά μέσα στη Βουλή. Για να «ζει» η δημοκρατία, πρέπει να είμαστε εκεί, όχι απλά να ψηφίζουμε από απόσταση. Διαφάνεια και γνήσιος διάλογος – αξίες που πρέπει να θωρακίζονται αν θέλουμε μία ζωντανή και πειστική δημοκρατία.
 Ζήσης Μιχ. Πατσίκας