Ο ΑΚΑΘΙΣΤΟΣ ΥΜΝΟΣ και άλλα τινά!

Ο ΑΚΑΘΙΣΤΟΣ ΥΜΝΟΣ και άλλα τινά!

Του ιερέως

 Παναγιώτου Σ. Χαλκιά


Όχι μόνο τους Ορθοδόξους, φίλοι αναγνώστες, αλλά και σε άλλους Χριστιανικούς ή όχι λαούς, ο Ακάθιστος Ύμνος, έτυχε μεγάλης τιμής και μεταφράστηκε έμμετρα από έξοχους στιχουργούς, Έλληνες και ξένους και θαυμάζεται για την εκπληκτική αρχιτεκτονική του.

Εκτός από την άρτια μετρική των στίχων του, έχει και αυστηρά καθορισμένη αρχιτεκτονική σύνθεση.

Έτσι, από τους 24 «οίκους» (ή στροφές), οι δώδεκα καταλήγουν με το εφύμνιο «Χαίρε Νύμφη, Ανύμφευτε», ενώ οι άλλοι καταλήγουν με το «Αλληλούια». Ακριβώς, από τη συχνή αυτή επανάληψη – επαναφορά του «Χαίρε», το όλοι ποίημα ονομάστηκε «Χαιρετισμοί», οι οποίοι, τόσο πολύ συγκινούν και τέρπουν ψυχικά τον Ορθόδοξο Χριστιανό, ώστε πολλοί στίχοι και ολόκληρες στροφές του ποιήματος, να βρίσκονται στη μνήμη και στα χείλη του.

Υπάρχουν και κυκλοφορούν μεταφράσεις του Ύμνου στη λατινική, ιταλική, γερμανική, γαλλική, ισπανική, ρωσική, ρουμανική και αραβική γλώσσα. Είναι, ομολογουμένως, δικαιολογημένη η τιμή αυτής της παγκόσμιας, σχεδόν, κυκλοφορίας και διάδοσης του Ακάθιστου Ύμνου σε όλους τους παραπάνω αναφερθέντες λαούς, λόγω της λυρικής αξίας, της σύνθεσης, αλλά και του υψηλού περιεχομένου του. Αφού μέσα σ’ αυτό εξυμνείται και εγκωμιάζεται με κατάνυξη, μεγαλοπρέπεια και λυρική έξαρση, το χαρμόσυνο και θεοπρεπές «μυστήριο της του Λόγου ενσαρκώσεως».

Γι’ αυτόν, ακριβώς, το λόγο, ο ανώνυμος και άγνωστος μέχρι πριν λίγα χρόνια, ποιητής του, για τον οποίον τόσες εικασίες, συζητήσεις, άρθρα, μελέτες, υποθέσεις, αντιρρήσεις, έγιναν προς καθορισμόν του, δεν μπορεί να είναι κάποιος τυχαίος στιχουργός, αφανής και δόκιμος υμνογράφος. Είναι μόνο ο μέγας Ρωμανός ο Μελωδός (6ος μ.Χ. αιώνας), ο σπουδαιότερος υμνογράφος τη Ορθόδοξης Ανατολικής Εκκλησίας. Η άποψη αυτή ενισχύεται από τη γλώσσα, το ύφος, τη ρητορική τάση, τη χρήση σε μεγάλο βαθμό, των «πάρισων» και «ομοιοτέλευτων». Όπως για παράδειγμα: Χαρά-αρά. Αστήρ-γαστήρ. Ύψος δυσανάβατον – βάθος δυσθεώρητον. Εκλάμψει-εκλείψει. Λογισμοίς – οφθαλμοίς. Βουλής – σιγής. Θαυμάτων-δογμάτων. Των αγγέλων-των δαιμόνων, και άλλων.

Έργο, λοιπόν, του Ρωμανού του Μελωδού, αποκορύφωμα της υψηλής υμνογραφικής δημιουργίας του και ως «αδάμας», που στολίζει ολόκληρη την Εκκλησιαστική μας ποίηση και υμνογραφία, ο Ακάθιστος Ύμνος αποτελεί το δημοφιλέστερο και δημοχαρέστερο όλων των εκκλησιαστικών μας ύμνων. Είναι πλαισιωμένος με μεγαλοπρεπή ακολουθία και, παλαιότερα, ψαλλόταν σε Παννυχίδες «Ορθοστάδην», δηλ. με τους πιστούς να τον παρακολουθούν όρθιοι. Γι’ αυτό και «Ακάθιστος» ονομάστηκε. Έγραψα προηγουμένως ότι ψαλλόταν σε παννυχίδες.

Τί είναι, όμως, οι Παννυχίδες;

Οι παννυχίδες ήταν γνωστές στον ειδωλολατρικό κόσμο, κυρίως στις μυστηριακές θρησκείες κατά την εποχή της εμφανίσεως του Χριστιανισμού. Γνωστά είναι τα «παννύχια» (όργια) των Αφροδισίων της Κύπρου, των Επιδαυρίων των Αθηνών, των νυκτερινών μυήσεων στα Ελευσίνια και τα μυστήρια της Ίσιδος και του Οσίριδος.

Σ’ αυτά ο χριστιανισμός αντιπαρέθεσε τις δικές του παννυχίδες. Τί είναι χριστιανική παννυχίδα; Είναι ολονύκτια διασκέδαση, γιορτή. Είναι αγρυπνία δηλαδή, η καθ’ όλη τη νύχτα προσευχή και λατρεία του Θεού, όχι κατ’ ιδίαν, αλλά δημόσια, μέσα τον Ιερό Ναό, με καθορισμένο λειτουργικό τυπικό.

Έγραψα προηγουμένως πως ο Ακάθιστο Ύμνος είναι πλαισιωμένος με μεγαλοπρεπή ακολουθία. Ένα μέρος αυτής της ακολουθίας είναι και ο κανόνας που αρχίζει με το: «Ανοίξω το στόμα μου…». Ο κανόνας είναι ένα χριστιανικό ποίημα, χωρισμένο, από άποψη ρυθμού, σε ενότητες, τις ωδές. Βασικό γνώρισμα στον κανόνα είναι πως στο περιεχόμενο κυριαρχεί το δόγμα.

Ας πάρουμε μια φράση του κανόνα και να την σχολιάσουμε:

Ωδή ΣΤ΄ 3ο Τροπάριο: «…Χαίρε ο πόκος ο ένδροσος, ον Γεδεών, Παρθένε, προεθεάσατο».

Ο Κριτής του Ισραήλ Γεδεών, όταν εκλήθη από το Θεό να σώσει το Ισραήλ, είχε  ζητήσει ένα θαύμα, εις απόδειξη ότι όντως θα σωθεί ο Ισραηλιτικός λαός δι’ αυτού. Το θαύμα συνίστατο εις τούτο: Ενώ παντού θα υπήρχε ξηρασία το επόμενο πρωί, σε ένα «πόκον» (τούφα μαλλιού), τον οποίον ο Γεδεών ετοποθέτησε έξω στο ύπεθρο, θα υπήρχε δροσιά. Ο Θεός επετέλεσε το θαύμα και ο «πόκος» (η τούφα μαλλιού) είχε τόση δροσιά, ώστε ο Γεδεών, πιέσας τον «πόκον», γέμισε μια λεκάνη με νερό (Κριταί ΣΤ΄ 37-38).

Ο υμνωδός ονομάζει «πόκον ένδροσον» την Παναγία, διότι αυτή, όλως θαυματουργικώς και υπερφυσικώς, συνέλαβε και εγέννησε τον Κύριο, ο οποίος, ως ουράνια δροσιά κατήλθε σ’ αυτήν ησύχως και αθορύβως.

Ο Ακάθιστος Ύμνος, φίλοι αναγνώστες, τέρπει, συγκινεί και θα συγκινεί για πολλούς αιώνες, όλους τους ευσεβείς Χριστιανούς, που κατά χιλιάδες κατακλύζουν τους ορθόδοξους ιερούς ναούς μας, στις πόλεις και τα χωριά, για να ακούσουν με ευλάβεια και θρησκευτική κατάνυξη τα αλλεπάλληλα εκείνα «Χαίρε», απευθυνόμενα προς την Υπεραγία Θεοτόκο Παναγία, Μητέρα του Χριστού, την «Γέφυρα την μετάγουσα τους εκ γης προς Ουρανόν», την «Κλίμακα την επουράνιον δι ης κατέβη ο Θεός…».


Εφημερίδα Λαός
ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ: Εφημερίδα Λαός - Τοπική Εφημερίδα

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Έξυπνες Λύσεις για τη «Βέροια-Πρωτεύουσα πόλη»

Έξυπνες Λύσεις για τη «Βέροια-Πρωτεύουσα πόλη»

Ο απλός δημότης πέρα από υποσχέσεις ή μακροπρόθεσμα...

Τα “Παιδιά της Άνοιξης”   και το Ειδικό Δημοτικό Σχολείο Αλεξάνδρειας επισκέφτηκε   κλιμάκιο της ομάδας γυναικών   της “Ώρας Ευθύνης”

Τα “Παιδιά της Άνοιξης” και το Ειδικό Δημοτικό...

Την Παρασκευή 19 Απριλίου κλιμάκιο της ομάδας γυναικών...

Η Ελένη Παναγιωταρέα στο εκλογικό κέντρο της Γεωργίας Μπατσαρά

Η Ελένη Παναγιωταρέα στο εκλογικό κέντρο της Γεωργίας...

Το εκλογικό κέντρο του συνδυασμού «Βέροια ΠΡΩΤεύουσα...

Αντωνία Παπανδρώνη  Βιογραφικό της υποψήφιας δημοτικής συμβούλου   με τον συνδυασμό   του Παύλου Παυλίδη   «Συνδημότες»

Αντωνία Παπανδρώνη Βιογραφικό της υποψήφιας...

Γεννήθηκα στη Βέροια στις 18-05-80.Γονείς μου είναι ο...

Ελένη Παναγιωταρέα: «Πιστεύω απόλυτα ότι το οικονομικό πρόγραμμα της Ν.Δ. θα πάει τη χώρα μπροστά»

Ελένη Παναγιωταρέα: «Πιστεύω απόλυτα ότι το...

«Η πολιτική είναι ένα άγνωστο, αλλά ενδιαφέρον, για...

Ο αντιπεριφερειάρχης πήρε την πασχαλινή του λαμπάδα από Τα Παιδιά της Άνοιξης  (Φωτό - Βίντεο)

Ο αντιπεριφερειάρχης πήρε την πασχαλινή του λαμπάδα...

Μια ακόμη εξαιρετική πρωτοβουλία από τα «Παιδιά της...

Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ ΦΑΤΣΕΑΣ!

Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ ΦΑΤΣΕΑΣ!

Του Ιωάννη Βελέντζα Διπλ. Ηλεκτρολόγος...

Απαγορεύεται η λήψη αποφάσεων από τα Δημοτικά Συμβούλια, ένα μήνα πριν από τις εκλογές και μέχρι   την εγκατάσταση των νέων δημοτικών αρχών

Απαγορεύεται η λήψη αποφάσεων από τα Δημοτικά...

-Από την Μεγάλη  Πέμπτη 25 Απριλίου-Για τον λόγο αυτό...

ΑΚΟΥ 99.6FM
ins data-revive-zoneid="204" data-revive-id="3e6dd13b7a3f0f934b4d37369eea331d">
ΑΚΟΥ 99.6FM

Αγγελίες

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ ΤΙΤΛΟΙ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΡΘΡΩΝ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ # ΝΕΑ

Σχετικά άρθρα

    Σε ανακοίνωση που εξέδωσε η διοίκηση του Εθνικού Χιονοδρομικού Κέντρου Σελίου ενημερώνει ότι είναι για το σαββατοκύριακο 12-13 Ιανουαρίου είναι σε πλήρη λειτουργία όλες οι πίστες και οι αναβατήρες...

Εκτροχιασμός τρένου που εκτελούσε το δρομολόγιο Θεσσαλονίκη-Λάρισα σημειώθηκε σήμερα το πρωί στον σιδηροδρομικό σταθμό στο Πλατύ Ημαθίας.Σύμφωνα με ενημέρωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ η αμαξοστοιχία 1591 εκτροχιάστηκε...

Ο απλός δημότης πέρα από υποσχέσεις ή μακροπρόθεσμα σχέδια έχει σίγουρα ανάγκη από άμεσες και χειροπιαστές λύσεις που θα αλλάξουν από την επόμενη μέρα την καθημερινότητα του. Κάθε υποψήφιος οφείλει να...

Την Παρασκευή 19 Απριλίου κλιμάκιο της ομάδας γυναικών του συνδυασμού “Ώρα Ευθύνης” επισκέφθηκε το Μικτό Κέντρο Διημέρευσης - Ημερήσιας Φροντίδας και Κατάρτισης ΑμΕΑ «Τα Παιδιά Της Άνοιξης» και το...