Συντάκτης: ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΒΑΣΙΑΔΗΣ
Στο πολύ απόμακρο 1949, ο ευφάνταστος Άγγλος συγγραφέας Τζώρτζ Οργουελ, εξέδωσε το αντιουτοπικό μυθιστόρημα με τον τίτλο “ΧΙΛΙΑ ΕΝΝΙΑΚΟΣΙΑ ΟΓΔΟΝΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ”.
Το έργο αυτό υπήρξε μια καταγγελτική προειδοποίηση προς την διεθνή κοινότητα για τις διαφαινόμενες τάσεις ολοκληρωτισμού, μέσω της τεχνολογικής κατάχρησης.
Ο Όργουελ στο έργο του αυτό προέβλεψε τις ιδιωτικές συνθήκες ζωής των ανθρώπων υπό το πρίσμα της τεχνολογικής προοπτικής, με όρους επιστημονικής φαντασίας και μελλοντολογικής διάθεσης, στο απόμακρο για την εποχή του έτος 1984.
Στο έργο “ΧΙΛΙΑ ΕΝΝΙΑΚΟΣΙΑ ΟΓΔΟΝΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ” περιγράφεται ένα ολοκληρωτικό σύστημα παρακολούθησης κάθε δραστηριότητας των πολιτών με αναρίθμητες κάμερες οι οποίες βρίσκονταν τοποθετημένες σε όλους τους ιδιωτικούς χώρους.
Σε αυτή την υποθετική κοινωνία του μέλλοντος, το απόρρητο της ιδιωτικής ζωής είχε καταργηθεί και τα πάντα παρακολουθούσε και υπαγόρευε μέσω ενός πανίσχυρου και ακοίμητου τεχνολογικού μηχανισμού ο αόρατος ηγέτης του πανταχού παρόντος ολοκληρωτικού κράτους, ο Μεγάλος Αδελφός, που είχε την οικεία ονομασία BIG BROTHER.
Ο συγγραφέας με την ιδιαίτερη γραφή του, προέκτεινε τις βάσεις του ολοκληρωτισμού και έδειξε τον τρόπο με τον οποίο η επιθυμία για κυριαρχία οδηγεί στην συνεχή παρακολούθηση και την συνεχώς διαπιστούμενη δολιότητα ενός πανίσχυρου αυταρχικού κράτους, υπό την κυριαρχία του οποίου διαφθείρονται και εξαλείφονται οι ανθρώπινες αρετές.
Ο Όργουελ επανήλθε στην επικαιρότητα τριαντατέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό του, όταν η ανθρωπότητα υποδέχονταν το νέο τότε χρόνο 1984.
Ο κόσμος άρχισε να αναζητά την επαλήθευση των προφητειών του ευφάνταστου συγγραφέα και εξέφρασε την απογοήτευσή του και ταυτόχρονα την ανακούφισή του για το γεγονός ότι ο κακότροπος και γκρινιάρης προφήτης είχε διαψευστεί.
Υπήρξαν και πολλοί όμως που απέδωσαν στα γραπτά του Όργουελ αλληγορική σημασία και αναγνώρισαν στις σελίδες του τις καταστάσεις που χαρακτήρισαν την περίοδο του ψυχρού πολέμου.
Το 1984 οι κινηματογραφόφιλοι παρακολούθησαν στην μεγάλη οθόνη την κυριολεκτική μεταφορά του μυθιστορήματος με πρωταγωνιστή τον κορυφαίο ηθοποιό Ρίτσαρντ Μπάρτον.
Στο τέλος δε της δεκαετίας του ’90 η παραλλαγή του κλίματος του “1984” ως μιας πολυετούς διαρκείας τηλεοπτικής σειράς, παρουσιάστηκε στη μεγάλη οθόνη με την ταινία “The Truman show” με τον ταλαντούχο κωμικό Τζιμ Κάρεϊ.
Στην τηλεοπτική εκπομπή του Γιον ντε Μολ βασίστηκε και η αντίστοιχη στην ελληνική τηλεόραση, που ξεκίνησε να μεταδίδεται τον Σεπτέμβρη του 2001.
Η ελληνική κοινωνία την εποχή εκείνη, βίωσε και αποδέχτηκε χωρίς ιδιαίτερες αντιστάσεις, την πραγματικότητα που προφήτευσε ο Όργουελ, στην τηλεοπτική εκπομπή συνεχειών υπό τον τίτλο «BIG BROTHER», η οποία κυριολεκτικώς έσπασε κάθε ρεκόρ τηλεθέασης.
Από τότε η εκπομπή επαναλήφθηκε σε διαδοχικούς κύκλους, μέχρι τον τελευταίο που εξακολουθεί να μεταδίδεται.
Στις ημέρες μας οι προφητείες του Όργουελ αναβιώνουν για μία ακόμη φορά, επικαλυμμένες από το περίβλημα του φαινομενικά ελαφρού τηλεοπτικού ψυχαγωγικού θεάματος με τίτλο «BIG BROTHER».
Οι τηλεθεατές αναδεικνύουν σε προέχουσα σειρά της τηλεθέασης την συγκεκριμένη τηλεοπτική εκπομπή, αναδεικνύοντας τα τηλεοπτικά δρώμενα, σε τμήμα της ειδησεογραφίας των ημερών.
Το φαινόμενο μπορεί να εξηγηθεί μόνο ως ψυχολογική φυγή από τα δραματικά αδιέξοδα που επιφυλάσσει η πραγματική ζωή.
Κατ αυτόν τον τρόπο οι τηλεθεατές ταυτίζονται και ενσωματώνουν στο συναισθηματικό τους κόσμο τα πρόσωπα που συμμετέχουν σε αυτό το τηλεπαιχνίδι ,τα οποία έτσι κατακτούν εκ του μη όντος, δημοσιότητα και οικονομικά οφέλη.
Αποτελεί άλλωστε αυτό μια ακόμη έκφραση του λεγόμενου «star system» που χαρακτηρίζεται από την πρόσκαιρη ανάδειξη προσώπων τα οποία στη συνέχεια αφού πάψουν να «πουλάνε», εγκαταλείπονται αμείλικτα στα αδιέξοδα τους, όπου και προηγουμένως βρίσκονταν.
Το γεγονός ότι οι συγκεκριμένοι συνάνθρωποί μας παραχωρούν την προσωπική τους ζωή για ορισμένο χρονικό διάστημα, έναντι κάποιου τιμήματος και με την ελπίδα του υποσχόμενου επάθλου, περνά απαρατήρητο.
Έτσι μπροστά στα ανυποψίαστα μάτια της ελληνικής κοινωνίας καταρρέει ένα από τα σημαντικότερα προπύργια αντίστασης κατά του ολοκληρωτισμού, που είναι η προσωπική ζωή του ανθρώπου.
Ο «Μεγάλος Αδερφός» σίγουρα ετοιμάζει την επόμενη κίνηση του.
Ίσως ο επόμενος χώρος του «BIG BROTHER» να μην είναι ένα ουδέτερο μέρος όπως αυτό της τηλεοπτικής σειράς, με πειραματοπρόσωπα επιλεγμένους συμπολίτες .
Ίσως να είναι ο ιδιωτικός χώρος της οποιασδήποτε οικογένειας, η οποιαδήποτε μικρή ή μεγαλύτερη συνοικία η ακόμα και ο οποιοσδήποτε κοινωνικός η ιδρυματικός χώρος, όπου τα πρόσωπα θα παραιτούνται της ιδιωτικής τους ζωής είτε υπό το δέλεαρ του κέρδους, είτε όσο ο ολοκληρωτισμός επιβάλλεται και οι αντιστάσεις υποχωρούν, υπό την απειλή συνεπειών εις βάρος τους.
Στον αυθεντικό πάντως “Μεγάλο Αδερφό” του Όργουελ, οι πολίτες είχαν εκχωρήσει την προσωπική τους ζωή υπό την πίεση της κρατικής τρομοκρατίας, στην οποία είχε υποκύψει ολόκληρος ο κοινωνικός ιστός.
Τα μεγάλα ηθικά, κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα τα οποία χαρακτηρίζουν τη σημερινή μας κοινωνία με κυρίαρχο την ανεργία, αλλά και την επιδημική απειλή, καθιστούν τη νεολαία μας ιδιαίτερα ευάλωτη σε κελεύσματα του τύπου «BIG BROTHER».
Η έκθεση σε κοινή θέα των προσωπικών στιγμών των συνανθρώπων μας δημιουργεί αρνητικά πρότυπα για τους νέους μας, οι οποίοι ανυποψίαστοι καθίστανται κοινοί λαθροβλεψίες και λαθρακουστές.
Σε αυτή την κρίσιμη καμπή της τηλεοπτικής παράδοσης που δημιουργείται, η συνέχιση του τηλεοπτικού πειράματος «BIG BROTHER», μπορεί να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις.
Η κοινωνία επιβάλλεται να αναπτύξει αντιστάσεις στην επιχείρηση επιβολής αυτού του τηλεοπτικοκοινωνικού φαινομένου, το οποίο μας οδηγεί σε δρόμο χωρίς επιστροφή.
Είναι ανάγκη να καταστεί συνείδηση στους πολίτες ότι η προσωπική ζωή των ανθρώπων είναι ανεκτίμητο αγαθό και δεν πωλείται.
